در رعایت اخلاق انتخاباتی که رهبری به خوبی اشاره فرموده‌اند و خلاصه ی آن به شرح ذیل است: بصیرت در این دوران و در همه دوران ها به این معناست که شما خط درگیری با دشمن را تشخیص داده،کجا با دشمن درگیری است؟
برخی ها جای درگیری را اشتباه تشخیص می دهند،خمپاره و توپخانه خودشان را آتش می زنند یا رقیب انتخاباتی را شیطان اکبر می نامند،در صورتی که شیطان اکبر آمریکا و صهیونیسم می باشد و غیره …

از نظر آسیب شناسی انتخابات،برخی جامعه شناسان و اندیشمندان علوم سیاسی در مطالعات خود به چرایی انقلاب ها،علل شکل گیری انقلاب ها را مورد بررسی قرار داده‌اند مثلا ویلفردو پارتو مسئله گردش نخبگان را در شکل گیری انقلاب ها نمایان کرده است که این نظریه فقدان گردش نخبگان و انسداد سیاسی و رانده شدن نخبگان از بازی های سیاسی یکی از علل انقلاب است.

انتخابات باید به گونه ای برگزار گردد که در این شرایط تحریم و دشوار بین المللی،مسئله سرمایه اجتماعی به خوبی برگزار شود و نهادهای انتخابات شرایطی از حضور همگان را فراهم سازند تا صندوق های رأی به مثابه انتخاب اکثریت جامعه،آرزوها،خواست ها و روش های اداره کشور متبلور خواهد شد به هرحال به نظر می رسد رقابت لیست های انتخاباتی به تدریج فضای سیاسی کشور را گرم خواهد کرد.

مردم باید انتظارات،توقعات و مسائل را از طریق نهادها و دستگاههای ذیربط دنبال کنند از طرف دیگر معمولا در شهرهای کوچک روابط غیر رسمی بین مردم و کاندید وجود دارد و مردم فکر می کنند کاندید توانایی پیشبرد امورشان را دارد لازم نیست که یک مطالبه حتما شخصی باشد که از این قبیل گرفتاری ها در جامعه وجود دارد یک کار جدی که بایستی صورت پذیرد،اصلاح نظام انتخاباتی کشور به سمت نظام حزبی می باشد که برای انجام کارها،باید از این مجرا استفاده کرد.

کاندیداها به جای وعده‌های مختلف،باید چند نیاز و ضرورت واجب در محدوده را در زمان انتخابات بیان کنند و به کم و کاستی های جمعی،پاسخگو باشند تا مسائل و منافع شخصی و غیره …
شایسته است که همه کاندیداهای انتخاباتی آینده چه در سطح شوراها باشند و چه در سطح ریاست جمهوری و اطرافیانشان با در نظر گرفتن شیوه های درست تبلیغاتی از گرفتار کردن همه و کشور به بد اخلاقی انتخاباتی خوداری کنند و امید است که با رعایت اخلاق و قوانین به گونه ای عمل شود که شیوه های تبلیغات در نظام اسلامی الگویی روشن برای همگان شود.

آنچه بیش از هرچیز در این حوزه مورد توجه قرار دارد رعایت اخلاق در عرصه تبلیغات و رقابت است تا انتخاباتی در طراز جامعه انقلابی با داشتن مؤلفه های اساسی مشارکت حداکثری،سلامت،امنیت و انتخابی آگاهانه داشته باشیم انتخابات پی در پی مشارکت مردمی گسترده حضور سلایق مختلف در رقابت های انتخاباتی در نظام اسلامی ایران،جلوه ای ویژه از مردم سالاری دینی را به جهان نشان داده است و مخالف برخی شیوه های رایج برگزاری انتخابات در دموکراسی های غربی است و اخلاق انسانی در آن زیر پا گذاشته می شود و از هر وسیله ای برای تبلیغات و رسیدن به قدرت استفاده می کنند.
یکی از شاخصه های مهم نظام انتخاباتی جمهوری اسلامی،سلامت رقابت های انتخاباتی است که همواره در ادوار مختلف تلاش شده است در قانون گذاری،اجرا و نظارت،ساز و کارهای مناسبی برای حصول انتخابات سالم با شاخصه های مورد انتظار نظام اسلامی به اجرا در آید توجه به مسائلی از قبیل تخریب،تهمت،بزرگ نمایی مشکلات،دروغ و دادن وعده‌های غیر واقعی،خرید رأی و همه‌ی اینها مواردی است که تلاش شده رعایت شوند تا سلامت برگزاری انتخابات حفظ شود که البته قضاوت و تائید با مسئولان مربوطه و مردم است این اصول در سطوح مختلف رقابت انتخاباتی همچون مناظرات،تبلیغات،مصاحبه ها،یادداشت ها،تحلیل های مطبوعات و رسانه‌های وابسته به جریان های سیاسی بایستی مورد توجه قرار گیرند.

سیاوش باران‌وند، تحلیلگر سیاسی