جعفر دیناروند، نویسنده، استاد دانشگاه، مدرس آموزش خانواده، عضو انجمن فلسفه و حکمت ایران، عضو شورای نویسندگان پایگاه خبری انا خوزستان و معاون سردبیر، عضو انجمن اهل قلم ایران، عضو انجمن فلسفه تعلیم و تربیت ایران، دانشآموخته دانشگاه تربیت مدرس تهران، در مصاحبهای با مهدی محمدزاده، خبرنگار روزنامه جهان اخبار:
۱. نویسندگی: انعکاس اندیشههای نویسنده نویسندگی بدون شک نشاندهنده علاقهای عمیق به انعکاس اندیشههای نویسنده است. این علاقه بدون زمینهای محکم نخواهد بود. مطالعه کتاب و پیگیری خواستهها از درون آن، مهمترین عوامل در این راستا هستند. من نیز از این قاعده مستثنی نیستم. علاقه به مطالعه در دوران تحصیل و کوشش برای یافتن پاسخ سوالات، در عین حال کشف مسیری برای انتقال اندیشههای خود، دلایل محکمی برای این علاقهمندی بودند. از همان دوران یادداشتهای پراکندهای در مورد یافتن حقیقت جمعآوری نمودم، گرچه در دوره دبیرستان هیچ اثری از من منتشر نشد.
۲. اهمیت موضوعهای خاص در نویسندگی شکی نیست که محور هر علاقهمندی موضوعهای خاصی است. هیچ آغازی بدون محوریت شکل نمیگیرد. من در فضایی بزرگ شدم که حقیقت به طور واضح در آن مدفون میشد. فسادهای اخلاقی رژیم گذشته آزارم میداد. لذا راه حل را در تغییر نگرشهای مردم، ایجاد تحول فکری از طریق رشد تواناییهای درونی و تلاش برای رسیدن به پاکی ذات آدمی یافتم. اخلاق و تربیت تمرکز ذهنی من را ایجاد کرد.
۳. انتخاب موضوعها در نویسندگی موضوعها را جامعه معرفی میکند، اما انتخاب آنها توسط نویسندگان صورت میگیرد. تفاوت موضوعها در نوشتهها به همین دلیل است. رویدادهای یک جامعه، گوشههای پیشرفتگرا در مقابل واپسگرایی و صعود یا سقوط اخلاقی مردم، مؤثر بر گزینش خواهند بود. این همان نکتهای است که باعث انتخاب موضوع و ایدههای حلگرا برای فعالیتهای من گردید. این مهم بدون مطالعه جهان پیشرفته و تحولخواهی صورت نمیگیرد.
۴. چالشها در نویسندگی چالشها در هر جامعهای وجود دارند. همین مسائل باعث تحریک یک نویسنده جامعهگرا به نگارش میشوند. منتهی نوع نگاه به آنها مهم است. برای من، این مشکلات فردی نگریسته نمیشدند، گرچه زیانهای شخصی نیز به همراه داشتند. اینکه چگونه با آنها برخورد شود، تنها اندیشه است که مدیریت چالشها را مورد هدف قرار میدهد. دوری از اخلاق انسانگرایانه، توقف در سنتهای زیانرسان، نابینایی به دنیای پیشرفته و سقوط در ارزشهای ضد انسانی را تنها با اندیشههای نوگرایانه و انعکاس در قالب کتب و مقالات میتوان مدیریت نمود.
۵. تأثیر کتابها و شیوهها بر نویسندگی شاید اغراق باشد که نویسندهای تحت تأثیر شیوهای قرار نگیرد یا نویسندهای بر او تأثیری نداشته باشد. این نکته برای من هم وجود داشت. کتاب «لاله سیاه» که خاطرات یک سیاستمدار بود، اثر عمیقی بر من گذاشت و باعث دوری از سیاست شد. از این نظر، به شیوه رئالیسم نویسندگی را آغاز کردم.
۶. اهمیت انتقال اندیشهها برای نویسنده برای یک نویسنده، در وهله اول، انتقال اندیشههای خود، مهمترین نکته است، گرچه مورد تأیید نباشند. بنابراین، یک نویسنده واقعگرا به دنبال رضایتمندی یا عدم آن نیست، بلکه هدفی را دنبال میکند که روشنکری نامیده میشود. این همان روشی است که سقراط پیگیری نمود، گرچه جان خود را با نوشیدن جام شوکران از دست داد. من تنها برای ارزیابی وضعیت اندیشهورزی مردم، پیگیر بازخوردها میشوم که اغلب در جلسات رو در رو صورت میگیرند.
۷. نویسندگی: جریان مداوم اندیشهها نویسندگی توقف را جایز نمیداند. خموشی نویسنده با مرگ او توأم میشود. نویسندگی، جریانی مانند رودخانه است که نویسنده قطرهای از آن را تشکیل میدهد. آیندهنگری و اندیشههای تازه همیشه برای من اصل بودهاند. تا این لحظه شش کتاب دیگر و مجموعهای از مقالات را برای انتشار آماده کردهام. کتاب «مجموع نظریات» به طور مثال، در موضوعهای سیاسی، فرهنگی، اجتماعی، دینی و انقلاب آماده چاپ است که در آن نظریههای من منعکس شدهاند. مقالههایی مانند زنده و زندگی، آموزش فرزند، نقد و نقدپذیری، مدیریت مدارس و امثال آن نوشته شده و آماده انتشار هستند.
۸. توصیه به نویسندگان تازهکار توصیه من در اندیشههای من است. چگونگی آنها را باید در کتب جستجو کرد. به دلیل برداشتهای مختلف خوانندگان، نباید انتظار یکسانی داشت. اما به عنوان توصیهای آماده و بر اساس تجارب کسب شده، از نویسندگان تازهکار میخواهم که بدون علاقه وارد نشوند. برای مشهوریت تلاش نکنند. رضایت دیگران را بر ارضای درونی خود ترجیح ندهند. خوداتکا باشند. هرگز ناامید نشوند، گرچه موانع ناامیدکننده فراوان باشند.
کتاب جدید که مجوز آن صادر شده و آماده چاپ است، همان مجموعه نظریات است که به طور حتم در سال آینده منتشر خواهد شد. کتاب «فریاد و اعتراف» هم پس از آن منتشر خواهد شد. مضامین همه کتابها بر رشد تربیتی و اخلاقمداری متمرکز است. حداقل تعداد کتابهای در دست انتشار و منتشر شده به بیست و پنج عنوان میرسد.
جعفر دیناروند، نویسنده، استاد دانشگاه، مدرس آموزش خانواده، عضو انجمن فلسفه و حکمت ایران، عضو شورای نویسندگان پایگاه خبری انا خوزستان و معاون سردبیر، عضو انجمن اهل قلم ایران، عضو انجمن فلسفه تعلیم و تربیت ایران، دانشآموخته دانشگاه تربیت مدرس تهران.