ماه رمضان که می‌آید، بوی سحر و افطار در کوچه‌ها می‌پیچد، صدای اذان در دل‌ها طنین‌انداز می‌شود و سفره‌های افطار با گرمای خانواده رنگ می‌گیرد. اما گوشه‌ای از این شهر، در مرکز نور هدایت مهرِ علی (ع)، کودکانی هستند که نه مادری برایشان سفره‌ای می‌گستراند و نه پدری دعای خیر بدرقه‌ی لقمه‌هایشان می‌کند. امشب، در کنار دکتر مهران کریمیان، مدیرکل بهزیستی خوزستان، مهمان این سرزمین فراموش‌شدگان بودم؛ مرکزی که با همت نیکوکار بزرگ، حاج عبدالناصر مهاوی، در سال ۱۳۸۹ تأسیس شد و حالا مأمن کودکانی است که طوفان زندگی، آن‌ها را به اینجا رسانده است.

خورشید آهسته در افق فرو می‌رفت که صدای پرمهر خانم فرشته محمدی سقایی، کارشناس دلسوز آسیب‌های اجتماعی، در سالن پیچید. او از رنج‌های این کودکان می‌گفت، از زخم‌هایی که بر جانشان مانده و از آینده‌ای که اگر دستشان را نگیریم، همچون گذشته‌شان تاریک خواهد شد. سخنانش سنگینی عجیبی داشت؛ گویی مسئولیت همه‌ی ما را یادآور می‌شد.

با صدای اذان، دل‌ها آرام گرفت. سفره‌ی افطار با زولبیا، بامیه، حلوا و نان پهن شد. خانم طهماسبی، آشپز دلسوز مرکز، با مهری مادرانه غذا را آماده کرده بود. بوی زرشک‌پلو با مرغ در فضا پیچید، اما هنوز لقمه‌ای در دهان نگذاشته بودیم که بلاسم براجعی، مربی مرکز، خبر داد: «یک نیکوکار برای بچه‌ها پیتزا سفارش داده است!» چشمان بچه‌ها برق زد. فست‌فود! انگار مزه‌ی خوش کودکی، هرچند برای لحظاتی کوتاه، به سفره‌ی ساده‌شان رسیده بود.

پس از افطار، من از دکتر کریمیان و خانم محمدی استدعا کردم که چنانچه کاری دارند، تشریف ببرند. من ماندم، در میان نگاه‌های کودکانه‌ای که هزار قصه‌ی ناگفته داشتند. همراه خانم فاطمه مرادی، مددکار مرکز، زینب تفنگچی، مدیر فنی مرکز، و بلاسم براجعی، مربی دلسوز، نشستیم و صحبت‌های تکان‌دهنده‌ای درباره‌ی زندگی این کودکان قبل از ورودشان به مرکز شنیدم؛ قصه‌هایی که تلخی‌شان گلوی آدم را می‌سوزاند.

آرزویی که نبود
در میان آن همه حرف و درد، تصمیم گرفتم با بچه‌ها صحبت کنم. ذهنشان را ورق زدم تا آرزویی بیابم، رؤیایی، امیدی… اما یکی از آن‌ها در جوابم گفت: «هیچ آرزویی ندارم!» این جمله مرا از درون شکست. کودکی که آرزو ندارد، کودکی که امیدی برای فردا نمی‌بیند، گویی از جهان بیرون رانده شده است.
بعد، یکی از بچه‌ها شروع کرد به خواندن شعر «من هنرمندم» از افشین علا. وقتی به مصرع «بلدم شاخه گلی بدهم هدیه به مادر» رسید، انگار دیواری روی سرم آوار شد. کدام مادر؟ کجاست آن آغوشی که باید سرپناهش باشد؟ کجاست آن مهر مادری که این کودک هرگز تجربه نکرده؟
اما شعر ادامه داشت…

بلدم روی لب تو گل لبخند بکارم
بلدم مردم دنیا، همه را دوست بدارم

و من به چشمان این کودکان خیره شدم. چشمانی که هنوز، با تمام زخم‌هایشان، نور امیدی را در خود داشتند. شاید زندگی به آن‌ها سخت گرفته باشد، شاید سهمشان از دنیا فقط رنج بوده باشد، اما هنوز لبخند را بلدند، هنوز دوست داشتن را بلدند… و این شاید آخرین چیزی باشد که دنیا هنوز نتوانسته از آن‌ها بگیرد.

رمضان، فرصتی برای شنیدن صدای کودکان فراموش‌شده
اگر می‌خواهید لحظاتی با میزبان واقعی این ماه عزیز نجوا کنید، اگر می‌خواهید صدای کودکی را بشنوید که آرزوهایش را از یاد برده است، اگر می‌خواهید بدانید چگونه لبخند هنوز در دل‌های کوچک اما بزرگ این بچه‌ها زنده است، فایل صوتی صحبت‌های آن‌ها را گوش دهید. شاید در این شب‌های پرفیض، در کنار دعاهای خود، گوشه‌ای از دل این کودکان را نیز در یاد داشته باشیم.

اهواز – لفته منصوری
روز سه شنبه ۲۱ اسفندماه

۱۴۰۳