صادق سلامت دوم
روزنامه‌نگار
۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۴
خوزستان به عنوان یکی از استان‌های غنی با ذخایر عظیم نفت و گاز، عکس‌العملی غیرمعمولی در برابر این ثروت طبیعی را به نمایش می‌گذارد. این استان ثروتمند با وجود پتانسیل‌های اقتصادی و صنعتی همواره با مشکلات جدی در زمینه‌های اجتماعی و اقتصادی دست و پنجه نرم کرده است. شعاری که در این روزها به گوش می‌رسد، این است: «خوزستان بر ثروت خوابیده، ولی از محرومیت رنج می‌برد»!
محرومیت استان خوزستان در حالی بروز می‌کند که این منطقه علاوه بر ذخایر نفتی و گازی، دارای معادن و صنایع بزرگ کشاورزی و صنعتی نیز هست. در هیچ جای دنیا نمی‌توان چنین تناقضی را مشاهده کرد. باید اعتراف کنیم که دیگر کشورها به وضوح از توانمندی‌های طبیعی خود بهره‌برداری می‌کنند و مردم آن‌ها از مزایای این ثروت‌ها بهره‌مند می‌شوند. اما چرا خوزستان باید شاهد چنین وضعیت نامناسبی باشد؟! پاسخ این سوال در اکتفا به داشته‌ها و عدم ایفای مسئولیت‌های اجتماعی شرکت‌های بزرگ نفتی، پتروشیمی و شرکت‌های بزرگ تولیدی نهفته است.
کارشناسان به درستی بر لزوم ایفای مسئولیت‌های اجتماعی توسط صنایع بزرگ تأکید می‌کنند. مقاومت شرکت‌ها در بازگشت ۳۰۰ هزار میلیارد تومان گردش مالی به خوزستان، اقدامی ناپسند و بی‌جهت است. پس از تأکید رئیس‌جمهور بر این موضوع و ورود این مطالبه به فاز عملیاتی، امیدها برای بهبود وضعیت جایگاه این استان زنده شده است. اما واقعیت این است که تاکنون اقدام خاصی در این زمینه صورت نگرفته و شرکت‌ها، بی‌دلیل به این موضوع بی‌توجه مانده‌اند.
درخواست‌هایی از سوی وزارت نفت نیز به‌منظور خدمات اجتماعی بر اساس نیازهای بومی منطقه مطرح شده است. محرومیت‌زدایی از خوزستان باید به‌صورت جدی دنبال شود، و این شامل ایجاد شغل، محرومیت‌زدایی، اشتغال افراد بومی، ساخت مدرسه، مراکز درمانی، و ایجاد فضاهای فرهنگی و توسعه فضای سبز می‌باشد. در حال حاضر، وضعیت نگران‌کننده مناطق نفتی، نشان از بی‌توجهی به این رسالت‌ها دارد. با وجود بیش از ۸۵ درصد چاه‌های نفت فعال کشور در خوزستان، مناطقی از ابتدایی‌ترین زیرساخت‌ها محرومند.
مدیریت صحیح منابع و پروژه‌های خدمات اجتماعی برای بروز تحولات بنیادین ضروری است. مدیرعامل شرکت مناطق نفت‌خیز جنوب، مدیران پتروشیمی‌ها و مدیران شرکت‌های بزرگ تولیدی باید به وضوح درک کنند که مسئولیت آن‌ها فراتر از استخراج نفت و گاز است. بهبود کیفیت زندگی و زیرساخت‌های جامعه اطراف چاه‌های نفت، وظیفه‌ای است که بر دوش آن‌ها می‌باشد. آسفالت معابر و فراهم کردن امکانات اجتماعی، از گام‌های ابتدایی خواهد بود که می‌توانند این وضعیت را دگرگون سازند.
وزارت نفت و سایر نهادهای حاکمیتی باید بدون تعلل به این مسئولیت‌های اجتماعی بپردازند. توجه به اشتغال، آموزش، بهداشت و فرهنگ در جوامع محروم خوزستان، می‌تواند به عنوان یک طرح جامع نجات‌دهنده واقع شود. بررسی دقیق و عمیق این موضوع قطعاً باید در اولویت قرار گیرد و نمایندگان استان باید با قاطعیت پیگیر شده و مسؤولیت‌ها را جدی بگیرند.
در نهایت، نه تنها مردم خوزستان بلکه تمام کشور باید به آگاهی از این واقعیت برسند که برخی بی‌توجهی‌ها در این استان به وضوح قابل‌دیدن است. خوزستان، با ظرفیت عظیم انسانی و طبیعی خود، شایسته احترام و ارائه‌ی خدماتی شایسته است. در غیر این صورت، محرومیت و ناکارآمدی در این استان ادامه خواهد یافت و زخم‌های آن به مسئله‌ای جدی برای آینده تبدیل می‌شود.
صادق سلامت دوم
روزنامه‌نگار
۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۴
