✍️”سید محمد درستان”
کارشناس ارشد مهندسی عمران
مهندس پایه یک سازمان نظام مهندسی ساختمان استان خوزستان
صنعت ساختمان‌سازی یکی از بخش‌های استراتژیک و حیاتی اقتصاد ایران به شمار می‌رود که تاثیرات گسترده‌ای بر توسعه اقتصادی، اجتماعی و زیربنایی کشور دارد. این صنعت، به دلیل ارتباط گسترده‌ای که با سایر بخش‌های اقتصادی مانند تولید مصالح ساختمانی، خدمات مهندسی، حمل و نقل و حتی صنایع وابسته‌ای چون فولاد و سیمان دارد، از اهمیت بالایی برخوردار است.
اعتلای سازمان نظام مهندسی ساختمان و ترمیم آسیب ها و خراش هایی که بر پیکره ی آن وارد شده است نیازمند رعایت اصولی واجرای دستورالعمل های ومقررات ملی ساختمان در این بخش بوده وهمچنین برنامه ریزهای مدون وکنترل شده سازمان نظام مهندسی ساختمان می باشد.
سازمان نظام مهندسی باید
با ارتقا خدمات وامکانات رفاهی ودوره های آموزشی تخصصی رایگان متناسب با شان مهندسین علی الخصوص مهندسین با تجربه ودارای پروانه همت نمایند.
بنابراین موفقیت سازمان و نیل به اهداف آن مقدور نخواهد شد مگر با عملکرد خوب وشایسته مهندسین تا جایگاه سازمان را ارتقاء بخشند و زمینه را جهت پذیرش فرهنگ ساخت و ساز اصولی و قانونی در اذهان عموم فراهم نمایند.
جایگاه سازمان نظام مهندسی ساختمان استان خوزستان در ساخت و سازهای بخش خصوصی در وضعیت فعلی مناسب نیست به گونه ای که علی رغم تاکید ماده ۴ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان و تبصره ذیل آن بر اجرای قانون در کل کشور، میبایست کلیه ساخت و سازهای استان تحت پوشش نظام مهندسی ساختمان قرار گیرد.
باید جایگاه نظام مهندسی ساختمان استان ارتقا پیداکند تا زمینه تخلف بزرگی همانند مترو پل که بازتاب فراوانی داشته تکرار نشود .
جایگاه مهندس ناظر در ساخت وساز باید چنان قوی باشد که کلیه دستورات اجرایی در ساخت ساز در چارچوب مقررات ملی ساختمان اجرا ومهندس دغدغه ای در این زمینه نداشته باشد ، چه بسا ناظر به خاطر ضعف جایگاه مهندسی و سازمان نظام مهندسی وعدم حمایت از ناظر حتی با انجام کلیه تکالیف مهندسی ، به علت عدم تمکین مالک و یا سایر تخلفات دیگر محکوم می گردد.جایگاه سازمان نظام مهندسی در کلیه ارگان های اجرایی ساخت وساز ارتقا ودر کلیه ساختارهای مرتبط
حضور فعال وتاثیر گذار داشته باشند واین هدف با حمایت وزرات راه وشهرسازی باید انجام گردد.
یکی از موارد مهم در نظارت ساختمان دوره مسئولیت مهندس ناظرمی باشد.
که معمولا مدت مسئولیت مهندس متناسب بامدت زمان بیمه ،مدت قرارداد وبیشتر بر اساس عمر مفید
ساختمان که حتی تا ۲۵ الی ۳۰ سال تعریف شده و با توجه به عدم کنترل در این مدت توسط ناظربه عنوان نقص عمده در ساخت وساز می باشد.
همچنین حق الزحمه مهندسین ناظرمتناسب با دوره نظارت بر اجرا می باشد ونیاز می باشد جهت کنترل ساختمان بعد از اجرا تا مدت طول عمر ساختمان حق الزحمه متناسبی براساس بازدید وبررسی ساختمان اعمال گردد.
مهندسان بعد از اتمام ساختمان به نحوه‌ی استفاده و یا بهره برداری از حاصل کار خود هیچ نظارتی ندارند و درتغییرات و یا تعمیرات احتمالی بعدی ساختمان نیز نقشی ندارند و نمی‌توانند بر صحت و یا سقم روند آن کنترلی را اعمال نمایند.
و گاها بهره برداران‌ساختمان با تغییرات اساسی در سازه وعدم رعایت نکات نگهداری وتعمیرات ساختمان مطابق اصول و استانداردهای های فنی موجب
تخریب سازه وحوادث ناگوار می گردند ومسئولیت آن برعهده مهندس ناظری قرار می گیرد که هیچ دخل واطلاعی در این اقدامات در زمان بهره برداری ندارد وسازمان نظام مهندسی می بایست این نقصان را اصلاح نماید.
لذا می‌توان جهت دوره بهره برداری ساختمان بعد ازاجرا ( مدت زمان عمر مفید ساختمان) دوره نگهداری وتعمیرات وایمنی ساختمان را تعریف وکنترل های لازم را با مهندس ناظردر دستور کار قرار داد.
امروزه در اکثر کشورهای جهان به مسئله نت ساختمان ( نگهداری وتعمیرات) توجه ویژه‌ای می‌شود. با توجه به هزینه‌های هنگفتی که مواد و مصالح ساختمانی و به طور کل، ساختمان‌سازی دارد، توجه به نگهداری وتعمیرات ساختمان امری ضروری به نظر می‌رسد.
ولی متأسفانه در کشور ما به این مسئله بهای چندانی داده‌نمی‌شود. به همین دلیل طول عمر مفید ساختمان‌های ما خیلی پایین‌تر است؛ پس از مدتی، ایمنی ساختمان‌ها کم شده و خطرات جدی و هزینه‌های تعمیرات وسیع، گریبان ما را می‌گیرد. طبق آمار، در ایران عمر مفید ساختمان بین۱۵ الی ۲۰ سال است در صورتیکه در بسیاری کشورهای دیگر، این رقم چند برابر عمر مفید در ایران است.
لذا نیاز می باشد که جهت نگهداری وتعمیرات ساختمان ها وایمنی در دوره بهره برداری ، وزرات راه وشهرسازی وسازمان نظام مهندسی دستورالعمل ها ومباحثی فوق را تعریف واجرا نماید .صنعت ساختمان به‌عنوان یک «بخش پیشران» در اقتصاد ملی است که فعال بودن آن موجب رونق بیش از ۱۵۰ صنعت و حرفه پیشین و پسین آن می‌شود.
ودر نتیجه رشد ساختمان‌سازی وحمایت واعتلای سازمان نظام مهندسی ساختمان باعث رشد بیشتر بخش وسیع اقتصادی نیز خواهد گردید.
