به گزارش مهدی محمدزاده خبرنگار مجموعه خبری جهان اخبار،ویژهبرنامه «آفاق الأحرار» به عنوان یک ایتم پخش زنده از مجموعه خبری «جهان اخبار»، با حضور تعدادی از شاعران و شخصیتهای برجسته عشایر عرب برگزار شد. موضوع این برنامه با هدف بررسی تأثیرات عمیق شعر و شاعری محلی در فرهنگ و زندگی روزمره جامعه عشایری طراحی شده بود. مباحث مورد بحث شامل موضوعات مختلفی از جمله مراسمهای عروسی، وصلتها، عزاداریها و حتی درگیریها بود که در آن شاعران به تبادل نظر و بیان دیدگاههای خود پرداختند.
ویژهبرنامه «آفاق الأحرار» به عنوان یکی از ایتمهای پخش زنده از مجموعه خبری «جهان اخبار» در تاریخ ۲۵ مهرماه ۱۴۰۴ برگزار شد. این برنامه با حضور جمعی از شاعران و شخصیتهای برجسته عشایر عرب، به بررسی تأثیرات عمیق شعر و شاعری محلی در فرهنگ و زندگی روزمره جامعه عشایری پرداخته و به یکی از مسائل مهم فرهنگی و اجتماعی پرداخته است.
این برنامه با هدف ایجاد فضایی برای تبادل نظر میان شاعران و دیگر افراد فرهنگی آغاز شد. مجری برنامه با طرح سوالاتی درباره اهمیت شعر و شاعری در طوایف عرب، فضایی مناسب برای بیان دیدگاههای شاعران فراهم کرد. شاعران به توصیف نقش شعر در زندگی روزمره خود پرداختند و با خواندن اشعار ابداعی خود، احساسات و تجربیات خود را به تصویر کشیدند.
شاعرانی که در این برنامه حضور داشتند، هر یک به نوبه خود از تأثیر شعر در زندگی اجتماعی و فرهنگی سخن گفتند. یکی از شاعران با ابراز خرسندی از انتخاب چنین موضوعی، به تأثیر عمیق شعر در زندگی اجتماعی اشاره کرد و گفت: “شعر در بخشهای مختلف زندگی ما تأثیرگذار است. مثلاً در مراسم وصلت، خواندن شعر مکی نقش مهمی در ایجاد جو مثبت و خوشایند دارد و این کلمات به ما کمک میکند تا ارتباطات را تقویت کنیم.”
او همچنین افزود: “در مواقع درگیری نیز، شعر میتواند به عنوان یک ابزار مؤثر در حل و فصل مشکلات عمل کند. ما با خواندن شعر، میتوانیم فضایی ایجاد کنیم که در آن افراد به هم نزدیکتر شوند و اختلافات را به راحتی حل کنند.” این سخنان نشاندهنده قدرت شعر به عنوان ابزاری برای ایجاد صلح و دوستی در جامعه است.
شاعر دیگری در ادامه به این نکته اشاره کرد که “شعر و شاعری همواره روح ما را زنده نگه داشته است.” او با اشاره به احترام و ارادت شاعران به کلمات، بیان کرد: “هر کلمهای که در شعر به کار میرود، نه تنها معنا دارد بلکه بار معنایی و احساسی عمیقتری نیز به همراه دارد. این کلمات برای ما ابزاری هستند که میتوانند در لحظات حساس زندگیمان ما را هدایت کنند.”
در ادامه، شاعران به بحث درباره تأثیرات اجتماعی شعر در جوامع عشایری پرداختند. یکی از آنها اظهار داشت: “در فرهنگ ما، شعر به عنوان یک زبان ارتباطی قوی عمل میکند. ما با استفاده از شعر میتوانیم احساسات خود را بیان کنیم و در عین حال، دیگران را به خود جذب کنیم. این موضوع به ویژه در مراسمهای عروسی و عزاداریها بسیار مشهود است.”
شاعر دیگری هم به نقش شعر در حفظ هویت فرهنگی اشاره کرد و گفت: “شعر نه تنها در زندگی روزمره ما نقش دارد، بلکه به ما کمک میکند تا هویت فرهنگی خود را حفظ کنیم. شاعری محلی به ما این امکان را میدهد که داستانهای خود را روایت کنیم و تجربیاتمان را به نسلهای آینده منتقل کنیم.” این نکته نشاندهنده اهمیت حفظ فرهنگ و هویت در برابر تغییرات اجتماعی و فرهنگی است.
در بخش دیگری از برنامه، مجری با اشاره به تأثیرات شعر بر جوانان، از شاعران خواست تا نظرات خود را در این زمینه بیان کنند. یکی از شاعران در این خصوص گفت: “جوانان امروز به دنبال هویت و معنا هستند و شعر میتواند به آنها کمک کند تا خود را بهتر بشناسند. با شعر، جوانان میتوانند احساسات و آرمانهای خود را بیان کنند و به دنبال تحقق آنها بروند.”
شاعر دیگری نیز به این نکته اشاره کرد که شعر میتواند به جوانان انگیزه دهد و آنها را به فعالیتهای فرهنگی و هنری تشویق کند. او گفت: “جوانان با خواندن شعر و آشنایی با شاعران بزرگ، میتوانند از آنها الهام بگیرند و به خلق آثار جدید و خلاقانه بپردازند.” این بیان نشاندهنده نقش مثبت شعر در شکلگیری شخصیت و هویت جوانان است.
شاعر جوان دیگری نیز به این نکته اشاره کرد که شعر میتواند به عنوان پلی بین نسلها عمل کند. او گفت: “ما میتوانیم با استفاده از شعر، تجربیات و داستانهای خود را به نسلهای آینده منتقل کنیم. این انتقال فرهنگ و هنر از نسلی به نسل دیگر، از اهمیت بالایی برخوردار است و میتواند به حفظ هویت فرهنگی ما کمک کند.”
در نهایت، یکی از شاعران با اشاره به اهمیت آموزش شاعری به جوانان، بیان کرد: “ما باید به جوانان یاد بدهیم که چگونه احساسات خود را به زبان شعر بیان کنند. این امر نه تنها به آنها کمک میکند تا خود را بهتر بشناسند، بلکه میتواند به تقویت هویت فرهنگی و اجتماعی آنها نیز کمک کند.”
در پایان این ویژهبرنامه، مجری از شاعران خواست تا با خواندن اشعار خود، حال و هوای برنامه را زندهتر کنند. شاعران با خواندن اشعار مختلف، نه تنها فضای برنامه را گرمتر کردند بلکه به عمق موضوعات مطرح شده نیز بعدی جدید بخشیدند. این اشعار به خوبی نشاندهنده احساسات، تجربیات و فرهنگ غنی عشایر عرب بود.
شاعران با اشعار خود به موضوعاتی از قبیل عشق، دوستی، جنگ، صلح و هویت فرهنگی پرداختند و هر یک با سبک خاص خود، احساسات عمیق خود را به تصویر کشیدند. این خوانشها نه تنها شنوندگان را تحت تأثیر قرار داد بلکه بر غنای فرهنگی و ادبی این برنامه افزود.
این ویژهبرنامه به عنوان یک تجربه فرهنگی ارزشمند، فرصتی را برای شاعران و علاقهمندان به شعر فراهم آورد تا با یکدیگر تبادل نظر کنند و به گسترش فرهنگ و هنر شاعری در جامعه خود بپردازند. تأثیرات عمیق شعر در زندگی اجتماعی و فرهنگی طوایف عرب، به وضوح در این نشست مشهود بود و نشاندهنده اهمیت این هنر در زندگی روزمره مردم بود.
در نهایت، این برنامه نشاندهنده ارزش و جایگاه ویژه شعر و شاعری در زندگی عشایر عرب و لزوم حفظ و ترویج این هنر در جامعه بود. از این رو، برگزاری چنین برنامههایی میتواند به تقویت فرهنگ و هویت ملی و محلی کمک کند و شاعران و علاقهمندان به شعر را به یکدیگر نزدیکتر سازد. این برنامه با هدف ترویج هنر شاعری، به تقویت روحیه همبستگی و اتحاد در جامعه عشایری کمک کرده و نشاندهنده اهمیت شعر به عنوان یک عنصر اساسی در فرهنگ این جامعه است.
تبادل نظر میان شاعران و شرکتکنندگان در این برنامه، نمونهای از همافزایی فرهنگی و اجتماعی بود که میتواند به ارتقای سطح آگاهی و شناخت نسبت به ارزشهای فرهنگی و هنری کمک کند. این نوع رویدادها میتواند زمینهساز شکلگیری گروههای ادبی و هنری جدید باشد که به ترویج و حفظ فرهنگ غنی عشایری میپردازند.
برگزاری چنین برنامههایی همچنین میتواند به جذب جوانان به سمت شعر و ادبیات کمک کند و آنها را تشویق کند تا در این حوزه فعالیت کنند و آثار جدیدی خلق کنند. به همین دلیل، ایجاد فضایی برای بحث و تبادل نظر در مورد شعر و ادبیات، به ویژه در جوامع عشایری، از اهمیت ویژهای برخوردار است.
در این راستا، برنامه «آفاق الأحرار» نه تنها به بررسی تأثیر شعر در زندگی روزمره پرداخته بلکه به ارتقاء فرهنگ ادبی و هنری جامعه نیز کمک کرده است. این برنامه به عنوان یک الگو برای دیگر برنامههای فرهنگی و هنری در آینده میتواند مورد استفاده قرار گیرد و به تقویت روحیه ادبی و فرهنگی در جامعه کمک کند.
در پایان، میتوان گفت که شعر و شاعری نه تنها ابزاری برای بیان احساسات و تجربیات انسانی است، بلکه به عنوان یک ابزار فرهنگی و اجتماعی نیز عمل میکند که میتواند به تغییرات مثبت در جامعه منجر شود. از این رو، حفظ و ترویج این هنر در جوامع عشایری به ویژه ضروری است و برگزاری چنین برنامههایی میتواند به تقویت هویت فرهنگی و اجتماعی این جوامع کمک کند.

