«بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِیمِ»
__________________________________
✍️ نگارنده؛ سیدقنبر یوسفیانی
دانش‌آموخته علم سیاست و روابط بین‌الملل
«فرزند؛ خوزستان – بهبهان»
__________________________________
*«پاداش مقاومت یا پاداش رابطه؟ نفتی‌ها جنگیدند، مدیران پاداش گرفتند»*
____________________________________
روایتی از مرگ انگیزه در وزارت نفت؛ وقتی حاکم شهر مرغابی باشد…
*وقتی حاکم شهر مرغابی باشد… روایت تبعیض، بی‌تدبیری و فرسایش انگیزه، ندانم کاری در وزارت نفت حاکم می شود و وقتی که حاکم شهر مرغابی شد؛ انگیزه کارکنان نفت را زنده‌به‌گور کردند ودیگر هیچ.

*مقدمه*

در فرهنگ عامه گفته‌اند: «حاکم آن شهر که مرغابی بود، بر سر آن شهر ویرانی بود.»
این ضرب‌المثل تنها یک جمله نیست؛ تصویری است از مدیریتی که نه دانش دارد، نه تجربه، نه فهم شرایط، و نه درک انسان‌هایی که بار اصلی کار را بر دوش می‌کشند. همیشه هم رسم چنین بوده که مردم می‌گویند: «رحمت بر پدر پارسالی!» یعنی دوره‌ای که روزی آن را نقد می‌کردند، امروز در مقایسه با وضعیت موجود، به مراتب قابل‌تحمل‌تر و حتی مطلوب‌تر به نظر می‌رسد.
این روزها حال و روز کارکنان بی‌پناه وزارت نفت دقیقاً مصداق همین حکایت است.
دورانی که نقد می‌شد، اما امروز حسرتش را می‌خورند، هرچند بسیاری از کارکنان در دوره مهندس زنگنه انتقاداتی داشتند، اما امروز با مقایسه عملکردها، ساختار مدیریتی، نظم سازمانی و احترام نسبی به نیروهای عملیاتی، بسیاری اذعان می‌کنند که آن دوره، یکی از بهترین و منظم‌ترین دوره‌های وزارت نفت بوده است.
دوره‌ای که حداقل مدیرانش صنعت نفت را می‌شناختند، با روحیات کارکنان آشنا بودند و تصمیماتشان بر پایه تجربه و شناخت از میدان گرفته می‌شد.
اما امروز چه؟
مدیرانی که نه از نفت می‌دانند، نه از کارکنان؛
در سال‌های اخیر، وزارت نفت گرفتار موجی از انتصابات سفارشی، باندی و رانتی شده است. مدیرانی که نه سابقه عملیاتی دارند، نه شناختی از ساختار پیچیده شرکت ملی نفت، و نه حتی درک حداقلی از سختی‌های کار در مناطق عملیاتی.
مدیران پروازی که هفته‌ای چند ساعت در شرکت حضور دارند، مدیران حلقه‌به‌گوش که تنها مأمور اجرای سفارشات بیرونی‌اند
مدیران سفارشی که شایسته‌سالاری را قربانی روابط کرده‌اند؛ و می توان با جرات بیان کرد که نتیجه این ترکیب خطرناک، چیزی جز بی‌انگیزگی، بی‌عدالتی و فرسایش روحی کارکنان نیست.

«حق‌خوری سازمان‌یافته در نفت؛ مقاومت از ما، پاداش از آنِ بی‌حاضران»

جنگ دوازده‌روزه ایران و اسرائیل؛
روزهایی که نفتی‌ها تنها ماندنددر جریان جنگ دوازده‌روزه ایران و اسرائیل، کشور در شرایط ویژه امنیتی و عملیاتی قرار گرفت. صنعت نفت، به‌عنوان شریان حیاتی اقتصاد و امنیت ملی، بیش از همیشه نیازمند حضور نیروهای متخصص، باتجربه و مقاوم بود.
و چه کسانی بودند که در این روزهای سخت پای کار ایستادند؟
کارکنان عملیاتی که شبانه‌روز در مناطق حساس حضور داشتند، نیروهایی که با وجود تهدیدات امنیتی، تولید را حتی یک لحظه متوقف نکردند، متخصصانی که با استرس، نگرانی و خطرات واقعی، همچنان وظایف خود را بی‌کم‌ و کاست انجام دادند
اما در سوی دیگر ماجرا…
مدیرانی که حتی یک ساعت در این روزها در مناطق عملیاتی حاضر نشدند،ودر خانه های سازمانی متراژ بالای لم داده بودن روی کاناپه های سلطنتی خود تنها اخبارجنگ را دنبال میکردند و باز سبد به دست در بازار بدنبال مهیای سفارشات خرید بانوی خانه خود را انجام میدادند البته اگر از امکانات و خودروی شرکت و راننده بی نوای شرکت استفاده نکرده باشندکه مطمعنا از این امتیاز باد آورده مدیران سفارش پذیر و بی عرضه نفتی استفاده کرده اند و امروزه بیشترین پاداش مقاومت را دریافت کرده‌اند.

اما کارکنان واقعی مقاومت؟

همان‌هایی که بار جنگ، تولید، امنیت و عملیات را به دوش کشیدند، واز این پاداش نامقاومت، بی‌نصیب ماندند و شد این که باید گفت: پاداش مقاومت؛ نماد آشکار تبعیض؛
پاداشی که قرار بود قدردانی از ایثار و تلاش کارکنان باشد، تبدیل شد به نماد بی‌عدالتی،ونتیجه کار این شد که نیروهای عملیاتی: بی‌پاداش، بی‌حمایت، بی‌صدا و مدیران غیرحاضر: پاداش‌های کلان، بدون حتی یک روز حضور واقعی.
این تصمیم نه‌ تنها ناعادلانه بود، بلکه ضربه‌ای جدی به روحیه و انگیزه کارکنان وارد کرد.
وقتی کارمند می‌بیند که تلاش، تخصص و فداکاری‌اش نادیده گرفته می‌شود، اما بی‌کفایتی و رابطه‌سالاری پاداش می‌گیرد، دیگر چه انگیزه‌ای برای ادامه می‌ماند؟
می شود اینکه حق‌خوری سازمان‌یافته در نفت؛ که در سکوت اتفاق می افتد و میشود مقاومت از نیروهای خدوم و زحمتکش پای کار تولید و حفظ روند تولید، ولی پاداشش از آنِ بی‌حاضران و در خانه خفته های همیشه در صحنه پاچه خواری و باند باز»*نتیجه‌گیری*
«از جنگ دوازده‌ روزه تا تبعیض دوازده‌ساله؛ نفت زیر چکمه بی‌کفایتی»
وقتی انگیزه می‌میرد، صنعت می‌میرد، وزارت نفت امروز بیش از هر زمان دیگری گرفتار ندانم‌کاری، تبعیض، بی‌عدالتی و مدیریت‌های سفارشی است.
این وضعیت نه‌تنها کارکنان را فرسوده کرده، بلکه آینده صنعت نفت را نیز تهدید می‌کند.
و به وضوع میتوان گفت مرگ انگیزه در وزارت نفت؛ نتیجه مدیریت سفارشی و تبعیض ساختاری است.
وقتی شایسته‌سالاری قربانی رابطه می‌شود، مدیران ناآشنا با صنعت تصمیم‌گیر می‌شوند و نیروهای عملیاتی نادیده گرفته می‌شوند ونتیجه می شود این که؛ پاداش‌ها بر اساس حضور واقعی نیست، بلکه بر اساس روابط و نور چشمی بودن مدیر عاملان وقت تقسیم شود،بدون اینکه درکی از این موضوع مهم داشته باشند که این ظلم ناحق آنان، انگیزه کارکنان را از بین می‌رود و نتیجه اش چیزی جز فلاکت سازمانی نخواهد بود.
صنعت نفت با مدیران سفارشی و پروازی، مریض وناقص العقل و پیر و ازکار افتاده اداره نمی‌شود؛ با کارکنان خدوم، متخصص و مقاومی اداره می‌شود که امروز انگیزه‌شان زیر بار بی‌عدالتی در حال خاموش شدن است و خاموش شدن انگیزه در نفت، خاموش شدن موتور اقتصاد کشور است.
۲۰ بهمن ۱۴۰۴ خوزستان _اهواز