▪قرنطینه اصطلاحی است که از قبل وجود داشت اما کاربرد آن بسیار کم و نادر بود که با شیوع کرونا بر سر زبانها افتاد و سرخط اخبار داخلی و خارجی شد.
▪تعریف قرنطینه چنانچه در دایره المعارف خواندم عبارت است از: محدود کردن اجباری به منظور جلوگیری از فراگیر شدن بیماری یا هر عامل خطرساز دیگر. دایره المعارف ویکی پیدیا کاربرد این اصطلاح را به قرن ۱۴ میلادی و منشاء آن را شهر ونیز معرفی کرده است که به نظر میرسد این انتساب از دقت کافی برخوردار نباشد٬ زیرا مدتها قبل در شبه جزیرهی عربستان مفهوم چنین اصطلاحی کاربرد داشته است.
▪مرحوم مطهری به سندی از پیامبر اسلام(ص) اشاره میکند با این مضمون که: ” برای جلوگیری از شیوع طاعون ساکنان یک شهر از آن خارج نشوند و آنان که بیرون از آن هستند به آن وارد نشوند”.
▪صرف نظر از منشاء، قدمت، تاریخچه و زمان کاربرد این اصطلاح اما مطالعات و تجارب علمی نشان دهنده ی آن است که در صورت شیوع بیماریهای مسری، قرنطینه کردن اماکن اجتناب ناپذیر است٬ زیرا زنجیرهی بیماری بهواسطه این جداسازی قطع و جلوی شیوع بیش از پیش بیماری گرفته میشود.
▪از دیدگاه اقتصادی نیز معتقد هستم که آثار و هزینههای قرنطینه در مقابل عدم پیادهسازی آن بسیار ناچیز است. برای تبیین هر چه بیشتر این ایده لازم است بحث را با یک مثال از شهر ووهان چین دنبال کنیم؛
▪میدانیم که اقتصاد چین از بزرگترین اقتصادهای دنیا است که بهشدت تحت تاثیر کرونا قرار گرفت و شاخصهای رو به رشد خود را به سرعت از دست داد. در ابتدا همه تحلیلگران فرض را بر باختن قافیه توسط چینیها و فروپاشی قریبالوقوع اقتصادی این کشور قرار دادند اما چینیها قرنطینه را با امید به اینکه این ویروس را در یک منطقه محصور و مانع سرایت آن به سایر نقاط کشور شوند، در منطقهی پر جمعیت ووهان با قاطعیت پیاده کردند و بهرغم مجهول بودن ابعاد علمی ویروس و عدم وجود ساز و کار دارویی قاطع در برابر آن، اما با تلاش منسجم و قاطعیت در برخورد، بالأخره توانستند آن منطقه و کل چین را از وجود ویروس پاک کنند. نکته جالب اقتصادی آن است که کمپانی اپل همه شعب خود در همه ی جهان را می بندد و تنها چین را مستثنی می کند.
▪کشور چین که گفته می شود خواستگاه این ویروس بود با جداسازی و بهکارگیری کاملاً علمی و حسابشدهی قرنطینه توانست جمعیت یک میلیارد و ۴۰۰ میلیونی و اقتصاد کلان خود را از خطر زوال حتمی نجات دهد و به بالندگی اقتصادی سابق خود بازگردد.
▫نمونه چین نشان میدهد که بر خلاف تصوری که قرنطینه را اقدامی ضد اقتصادی و بسیار هزینه ساز می پندارد، اصلاً اینگونه نیست بلکه حکم و منطق اقتصاد بر بهکارگیری این شیوه تأکید می نماید.
▪شکی نیست که قرنطینه سبب پرداخت هزینه اقتصادی و حتی اجتماعی در کوتاه مدت می شود لکن رونق اقتصادی در میان و بلند مدت را در پی خواهد داشت. همچنین از سرایت یک بحران محدود در یک منطقه یا شهر به کل یک کشور جلوگیری می کند. بنابراین تجارب دنیای امروز و شواهد مختلف نشان می دهد که بهکارگیری قرنطینه تضادی با مفاهیمی از قبیل امنیت اقتصادی و اجتماعی ندارد بلکه عامل مهم در استمرار امنیت در همه ابعاد ملی، اجتماعی و اقتصادی نیز می شود. ضمنا این شیوه نه تنها در اسلام مردود اعلام نشده بلکه تعارضی با کلیت حاکم بر سایر ادیان آسمانی نیز ندارد.
▪در پایان ضمن آرزوی سالی خوب برای همه، امیدواریم این آغاز کرونایی ختم به خیر شود و جامعهی انسانی از جمله هموطنان ما از شر این ویروس رهایی یابند.