اغلب متخصصان تعلیم و تربیت نوین معتقدند احترام به سایر انسان‌ها در اجتماعات و گروه‌های غیرهمگون می‌تواند از طریق برنامه درسی مدرسه تصریح شود. توسعه‌ی ارتباطات فرهنگی نیاز فراگیران را به نوعی دانش یا معرفت مشارکتی، ضروری و حتی اجتناب ناپذیر می سازد. این نیاز یا ضرورت بیشتر از جانب سیاستمداران آگاه احساس شده است، زیرا تنازعات فرهنگی در هر نظام سیاسی و اجتماعی باعث خسارت‌های جبران ناپذیر و از جمله عقب افتادگی جوامع خواهد بود. ازاین رو دیدگاه‌های کثرت‌گرایی فرهنگی در برنامه درسی مشمول دیدگاه‌های تحول اجتماعی نیز می‌باشد.

مطالعات میان فرهنگی در بین دانش آموزان مناطق چندفرهنگی، موجب شناخت عمیق‌تر آنان از خُرده فرهنگ‌ها می‌باشد که هدف آن‌ها ایجاد تفاهم بیشتراست. باید توجه داشت که اغلب روابط بین فردی در مدارس از طریق برنامه‌ی درسی پنهان صورت می گیرد، برنامه ی درسی پنهانی که ناشی از ارتباطات دانش آموزان باهم در محیط های آموزشی است. گنجاندن محتوای برنامه‌ی درسی پنهان مورد علاقه‌ی دانش آموزان در محتوای آموزش رسمی می تواند یکی از ابزارهای قدرتمند به رسمیت شناختن تعلیم و تربیت رسمی با هدف همراهی ساختارهای بومی- محلی باشد.  هنگامی که دانش آموزان و اولیاء در نظام آموزش رسمی آثاری از فولکور، تاریخ و آداب و رسوم خود را می بینند و با دیگران در رابطه با آن بحث می کنند، اطلاعاتشان عمیق‌تر می شود؛ از سویی افرادی که با فرهنگ بومیشان آشنا نیستند، آگاهی بیشتری پیدا می کنند. آموزش چند فرهنگی  در پی آماده سازی دانش آموزان برای جهان با تنوع روزافزون و افزایش ظرفیت دانش آموزان برای برقراری ارتباط با دیگران از طریق ایجاد شراکت فعال در فرایند یادگیری و حمایت از تجربه‌های آن‌ها در محیط کلاسی امن است.

رویکردهای غالب چندفرهنگی

۱- چندفرهنگ‌گرایی محافظه کار

چشم انداز سنتی، اغلب به عنوان چند فرهنگی محافظه کار در آموزش و پرورش نامیده می شود، سنت گرایان نگران انتقال سریع میراث فرهنگی  جامعه ی غالب ازطریق بدنه ی دانش ثابت و حفظ نظم موجود در جامعه هستند.

۲- چند فرهنگ گرایی انتقادی

این دیدگاه براهمیت مشارکت یادگیرندگان درفرایندهای تصمیم گیری گسترده مدرسه، مشارکت گروه های اجتماعی مختلف، والدین اقلیت، مشارکت مدارس درپروژه های اجتماعی – محلی ومشارکت گروه های غیرمتعارف است.

هنری ژیرو معتقد است توجه به صدا (نظر) دانش آموزان و سایر افراد در تربیت انتقادی نقش مهمی دارد.

تحقیقات گوناگونی که از وضعیت آموزش چند فرهنگی در جامعه ی چند فرهنگی ایران صورت گرفته مورد رضایت نیست. برای مثال از سال ۱۳۸۸ تا سال۱۳۹۵ بیست و پنج تحقیق صرفاً به بررسی وضع موجود مدارس، دانشگاه ها و اسناد بالا دستی پرداخته است که هر بیست و پنج تحقیق وضع موجود را ناکارآمد وغیر پاسخگو به تنوع فرهنگی ارزیابی کرده اند.

برنامه ی ویژه مدرسه (بوم)

در برخی از دوره های تاریخی مسئولیت تهیه و تدوین برنامه های درسی، اجرا و ارزشیابی آن ها به میزان زیادی بر عهده ی   مدارس و معلمان بوده و در مقاطعی نیزاین مسئولیت منحصر بر اجرای برنامه های از پیش تعیین شده (مقاوم در برابر معلم) و آموزش کتاب های درسی شده است و در برهه های خاص ترکیبی از دو وضعیت فوق بود.

اما هم اکنون براساس مصوبات سند تحول بنیادین آموزش وپرورش و برنامه ی درس ملی، مدارس و معلمان عهده دار وظیفه ای خاص در زمینه ی  برنامه ی درسی مدرسه محور هستند.

در سیستم آموزشی کشورمان  به عنوان یک نظام آموزشی سنتی هنوز اعتقاد بر این است که یکی ازمهمترین کارکردهای نظام آموزشی انتقال میراث فرهنگی غالب به نسل جدید است وعبوراز این مرحله به مراحل بعدی هنوز در حد طرح و برنامه ای است که عملیاتی شدن آن ها درنظام آموزشی نیازمند برنامه ریزی واجرای دقیق اسناد بالا دستی می باشد.

برنامه ی ویژه ی مدرسه (بوم) یکی از موارد این استلزامات است که در آن اختیار برنامه ریزی درسی، اجرا وارزشیابی به شورای مدرسه واگذار می شود، شورای مدرسه این اختیار راخواهد داشت که (۶۰ساعت) درسال (۲ساعت) درهفته را دربرنامه های آموزشی به موضوعاتی اختصاص دهد که مورد علاقه ی  جامعه ی محلی، اولیاء و دانش آموزان با تاکید برساحت های شش گانه سند تحول بنیادین می باشد.

دانش آموزان می توانند خارج از موضوع چالش برانگیز، ادبیات، تاریخ محلی خود، حوادث مهم تاریخی، آداب ورسوم و خیلی از ساحت های مغفول را در برنامه ی  درسی خود داشته باشند و خود را در تدوین محتوا، اجرا و ارزشیابی آن شریک نظام تعلیم و تربیت رسمی بدانند.