علت رشد فزاینده حضور مدیران پروازی در خوزستان چیست؟
مدیران پروازی عامل یا آفت توسعه؟
✍️محسن مرادی
سردبیر روزنامه وحدت
مردم خوزستان معتقدند که استان دارای نیروهای توانمند و متخصص بومی است که می‌توانند بهتر از مدیران غیربومی، مسائل را درک و مدیریت کنند. بر این باورند که استفاده از مدیران پروازی این فرصت را از نیروهای بومی می‌گیرد.این نارضایتی به‌ویژه در استان‌های مهم و استراتژیک مانند خوزستان که با چالش‌های پیچیده‌ای مانند بحران آب، آلودگی هوا، بیکاری، مهاجرت نخبگان و سوءمدیریت منابع طبیعی و… بسیاری روبه‌رو هستند، شدیدتر است، زیرا این گزاره در اذهان مردم وجود دارد که این استان نیاز به مدیرانی دارند که از نزدیک با ابر بحران ها و مسائل ریز و درشت این استان آشنا باشند و به‌طور مداوم برای حل آنها تلاش کنند. برخی ها معتقدند که مدیریت پروازی یکی از مشکلات اساسی استان خوزستان است که به جای کمک به توسعه، باعث عقب‌گرد و کند شدن روند پیشرفت این منطقه شده است. مدیرانی که از خارج استان منصوب می‌شوند، اغلب شناخت عمیقی از مشکلات و ظرفیت‌های محلی ندارند و بیشتر به تصمیمات کوتاه‌مدت و غیرمؤثر متوسل می‌شوند. این وضعیت در استانی مانند خوزستان ، آسیب‌های جبران‌ناپذیری به همراه دارد. مدیران پروازی اغلب از استان‌های دیگر می‌آیند و درک دقیقی از چالش‌های منطقه‌ای، فرهنگ محلی و نیازهای مردم ندارند. تصمیمات آنها ممکن است بر اساس گزارش‌های اداری و نه تجربه میدانی باشد، که این موضوع باعث می‌شود راه‌حل‌های ارائه‌شده ناکارآمد یا حتی آسیب‌زا باشند و خوزستان را به وضعیت بغرنج تری هدایت کنند.البته نباید از ذکر این نکته هم غافل ماند که همه مدیران پروازی در این دسته بندی قرار نمی گیرند و برخی از انها نیز توانسته اند که عملکرد خوبی از خود برجای بگذارند اما این مدیران انگشت شمار بوده اند.
مردم خوزستان از مدیران پروازی دل خوشی ندارند، زیرا این نوع مدیریت اغلب با مشکلاتی همراه است که تأثیر مستقیمی بر زندگی و توسعه منطقه دارد.
مدیران پروازی به دلیل اقامت کوتاه‌مدت در منطقه، معمولاً شناخت عمیقی از مشکلات، فرهنگ، و نیازهای محلی مردم ندارند و این امر باعث می‌شود تصمیماتشان با واقعیات منطقه سازگار نباشد.مدیران پروازی معمولاً به دلیل زندگی در خارج از استان، تعهد و حس تعلق کافی نسبت به منطقه ندارند. این موضوع ممکن است بر کیفیت کار و تصمیم‌گیری‌های بلندمدت تأثیر منفی بگذارد.حضور ناپیوسته این مدیران باعث می‌شود پیگیری مستمر پروژه‌ها و مشکلات محلی دشوار شود، زیرا آنها زمان کافی برای تمرکز بر مسائل و حل مشکلات ندارند.این مدیران اغلب از منابع مالی و امکانات منطقه برای رفت‌وآمد یا زندگی در محل کار استفاده می‌کنند، اما به بهبود زیرساخت‌ها یا شرایط زندگی مردم منطقه کمک چندانی نمی‌کنند.مردم محلی ممکن است احساس کنند که مشکلات آنها برای مدیران پروازی اولویت ندارد و تصمیمات آنها بیشتر بر مبنای منافع شخصی یا موقتی گرفته می‌شود.
مدیران پروازی معمولاً حضور موقتی در استان دارند و بیشتر به دنبال اجرای پروژه‌های کوتاه‌مدت برای ارائه گزارش به مقامات بالاتر هستند، نه اجرای برنامه‌های پایدار و بلندمدت. این موضوع باعث شده است که بسیاری از پروژه‌های مهم در خوزستان نیمه‌کاره بمانند یا با تغییر مدیران، اولویت‌ها تغییر کند و منابع به هدر برود.
مدیریت پروازی نه‌تنها بهره‌وری را کاهش می‌دهد، بلکه هزینه‌های اضافی نیز به استان تحمیل می‌کند. هزینه‌های رفت‌وآمد، اقامت، مأموریت و سایر مزایای مدیران غیربومی، بودجه‌ای را که می‌توانست صرف توسعه استان شود، هدر می‌دهد. این در حالی است که نیروهای بومی می‌توانند با هزینه کمتر و کارایی بیشتر، همین مسئولیت‌ها را بر عهده بگیرند.با یک محاسبه به اصطلاح سرانگشتی به مدیران پتروشیمی ها ،فولادها و دیگر صنایع مادر توجه کنید که چند مدیر غیر بومی بر این صنایع صدارت دارند و در مسئولیت های اجتماعی چه نقش کم رنگی دارند و قس علی هذا…
یکی از بزرگ‌ترین مشکلات ناشی از مدیریت پروازی، نادیده گرفتن نیروهای متخصص و متعهد بومی است. بسیاری از نخبگان و مدیران کارآمد خوزستانی به دلیل سیاست‌های نادرست کنار گذاشته شده‌اند، درحالی‌که اگر به آنها فرصت داده می‌شد، می‌توانستند تحول بزرگی در استان ایجاد کنند. این بی‌توجهی باعث مهاجرت نخبگان و فرار مغزها از استان شده است.مدیران پروازی معمولاً دغدغه‌ای برای توسعه پایدار استان ندارند، زیرا آینده کاری خود را در استان نمی‌بینند. این عدم تعهد باعث می‌شود تصمیمات بدون توجه به پیامدهای بلندمدت اتخاذ شوند و مشکلات استان نه‌تنها حل نشود، بلکه پیچیده‌تر گردد.وقتی مردم ببینند که مدیران از خارج استان می‌آیند و بدون شناخت کافی از مشکلات، تصمیم‌گیری می‌کنند، احساس بی‌عدالتی، تبعیض و بی‌اعتمادی افزایش می‌یابد.
این موضوع باعث کاهش مشارکت مردم در برنامه‌های توسعه‌ای و افزایش نارضایتی اجتماعی می‌شود.مدیران بومی که در استان زندگی و رشد کرده‌اند، بهتر از هر کسی می‌دانند که چه سیاست‌هایی برای توسعه واقعی خوزستان لازم است. اما مدیران پروازی معمولاً برنامه‌های کلیشه‌ای و غیربومی را اجرا می‌کنند که تناسبی با شرایط محلی ندارند. این امر باعث عقب‌ماندگی استان و از دست رفتن فرصت‌های توسعه‌ای می‌شود.به طور کلی باید فرصت‌های مدیریتی به نخبگان و متخصصان خوزستانی داده شود تا با شناخت دقیق از مشکلات، راهکارهای مناسب ارائه دهند. بهتر است که با تقویت آموزش‌های مدیریتی و فنی، نیروهای بومی را برای تصدی مسئولیت‌های اجرایی آماده کنیم و به جای اجرای پروژه‌های موقتی، باید برنامه‌های زیرساختی و پایدار برای توسعه خوزستان تدوین و اجرا شوند.
خوزستان به‌عنوان استانی که منابع عظیمی از جمله نفت و گاز کشور را تأمین می‌کند، انتظار دارد در سیاست‌گذاری‌ها و مدیریت منطقه نقش اول را داشته باشد. اما انتصاب مدیران پروازی از استان‌های دیگر، به‌ویژه از تهران و مشهد و اصفهان و…، این حس را در مردم تقویت می‌کند که منافع و منابع استان در اختیار افرادی است که تعلقی به منطقه ندارند و بیشتر به منافع فردی یا منطقه‌ای خود توجه دارند. این وضعیت، حس تبعیض منطقه‌ای را افزایش می‌دهد و وقتی مردم حس کنند تصمیمات اصلی استان توسط مدیران غیربومی و بدون مشارکت آنها اتخاذ می‌شود، انگیزه‌ای برای مشارکت در توسعه منطقه نخواهند داشت. این مسئله باعث می‌شود مردم به سمت بی‌تفاوتی یا حتی مخالفت با برنامه‌های دولتی گرایش پیدا کنند.حضور مدیران پروازی و برداشت مردم از این وضعیت به‌عنوان نوعی مرکزگرایی، به تقویت گفتمان‌های اعتراضی علیه سیاست‌های متمرکز دولت منجر می‌شود. مردم احساس می‌کنند که صدایشان به گوش مسئولان نمی‌رسد و تصمیمات بدون در نظر گرفتن خواسته ها و نیاز آنها اتخاذ می‌شود.در مجموع، مدیریت غیربومی در خوزستان نه‌تنها از کارآمدی لازم برخوردار نیست، بلکه با ایجاد فاصله بین مردم و حاکمیت و تقویت حس تبعیض، به مشکلات اجتماعی و اقتصادی استان دامن می‌زند. توجه به ظرفیت‌های بومی و بهره‌گیری از آن، راه‌حلی اساسی برای کاهش این شکاف‌هاست.خوزستان را فراموش نکنید.
