گاهی انسان‌هایی از میان ما می‌روند که فقط یک نام یا یک شغل نیستند؛ یک حافظه‌اند، یک هشدارند، یک آگاهی دائم در بسترِ بی‌خبری جمعی.
بهرام عکاشه یکی از همان نام‌ها بود. نامی که با زمین لرزید، هشدار داد، گوش سپرد، و هرگز نخواست فقط تماشاچی اتفاق باشد.

زاده‌ی مسجدسلیمان بود؛ از همان خاکی که ریشه در زاگرس دارد، در گهواره‌ی لرزش و نفت و تاریخ. آنجا که زمین نه فقط خاستگاه منابع زیرزمینی‌ست، بلکه گاهی با صدایی مرموز از اعماق سخن می‌گوید؛ صدایی که اگر نشنوی، فاجعه می‌آفریند.
و بهرام عکاشه، گوش داشت. گوشِ علمی، دقیق و هشداردهنده.

تحصیل‌کرده‌ی فیزیک از دانشگاه تهران بود. راهش را به سوی فرانکفورت کشاند، آنجا که در دانشگاه‌های معتبر اروپا، دانش زلزله را به دست آورد، نه برای مهاجرت، که برای بازگشت. و بازگشت.
نه با دستی خالی، بلکه با گنجینه‌ای که آن روزها کمتر کسی در ایران به آن توجه می‌کرد: زمین‌شناسی، زلزله‌شناسی، و علم پیشگیری از فاجعه.

در روزگاری که اغلب، علم در کشور ما فقط واکنش به مصیبت بود، او می‌خواست پیش‌بینی‌کننده‌ی خطر باشد. اما همان‌گونه که خودش بارها گفت، صدایش در شلوغی سازه‌های بی‌مهندسی، در میان برج‌هایی که با نادانی بالا می‌رفتند، در هیاهوی سیاست‌زده‌ی توسعه، گم شد.

او را پدر زلزله‌شناسی ایران نامیدند، اما هیچ‌گاه پدرخوانده‌ی رسمی قدرت نبود. هشدارهایش درباره زلزله تهران، نه یک‌بار و دو بار، بلکه ده‌ها بار، با صراحتی بی‌پروا تکرار شد.
اما مگر کسی به هشدار زمین گوش می‌دهد، اگر زمین هنوز نلرزیده باشد؟

مرگ او، تنها مرگ یک دانشمند نیست؛ خاموشیِ چراغی‌ست که بی‌وقفه می‌خواست اطرافیانش را بیدار کند. چراغی که در خاموشی‌اش، شاید دوباره نگاه‌مان را به زیر پایمان بدوزیم.
او به ما می‌گفت که زمین همیشه بی‌صدا نمی‌ماند،
و حالا، خودش بی‌صدا ما را ترک کرد،
تا شاید صدایش را بهتر بشنویم.

ای کاش قدر هشدارهای زمین و مردانی چون عکاشه را پیش از واقعه بدانیم.
ای کاش مسجدسلیمان، این زادگاه هوش و آگاهی، نامش را در مدارسش، خیابان‌هایش، و دانشگاه‌هایش زنده نگاه دارد،
نه فقط به عنوان دانشمندی فقید،
بلکه به عنوان وجدانِ لرزان یک سرزمین بی‌خیال.

✍ منوچهر برون