( قسمت دوم )
بنا به تعریف فساد در قسمت اول. عرض کردیم که :: خروج هر چیزی از حد و تعادل را فساد گویند. کلمه فساد هم متضاد کلمه اصلاح می باشد . فساد گاهی فردی است ، مثل دزدی. یا گران فروشی، اما فساد های اجتماعی که در بین مردم متداول می شود. خانمان سوز ویرای اجتماع ویرانگر است مثل. فحشائ
هدف از جریان فساد شناسی در قرآن نجات انسانها از هر نوع مفسده می باشد.
برای مبارزه با فساد. از کجا باید شروع کنیم.؟
دکتر سامر لند سلیمی روانپزشک خانواده معتقد است:: مهمترین ابزار کنترول جرم. و فساد های اجتماعی خانواده است. چون خانواده نخستین جامعه ای است که فرد در آن شکل. می گیرد، و تاثیر بسزایی در برابر گرایش ، یا عدم گرایش به جرم را در فرد ایجاد. می کند، اگر این گرایش به جرم ها و انحرافات کوچک به خوبی مدیریت نشوند ،باعث انحرافات. بزرگ در آینده در فرد و اجتماع می شوند..
اینجا ست که نقش آموزش انسانی اهمیت پیدا می کند. و کلا چه سازمان ها و چه ادارات و چه ارگانهای دولتی. وغیره دولتی باید سعیشان بر این باشد که مشکلات خانواده را شناسایی نموده ودر حل آن مشکلات ،خانواده را رهنمایی. ودستگیری کنند.
هدف خداوند از خلقت انسان برای هدفی بزرگ بوده و بیهوده آفریده نشده است::
أَفَحَسِبْتُمْ أَنَّمَا خَلَقْنَاکُمْ عَبَثًا
آیا پنداشته اید که شما را بیهوده و عبث آفریدیم،
حال برای کمک به انسان چه باید کرد؟؟
اهمیت خانواده در قرآن::
در مورد اهمیّت و عظمت خانواده در قرآن کریم آیه‌ای مطرح می‌شود:

«وَ مِن آیاتِهِ أَن خَلَقَ لَکُم مِن أَنفُسِکُم أَزواجًا لِتَسکُنوا إِلَیها وَ جَعَلَ بَینَکُم مَوَدَّهً وَ رَحمَهً إِنَّ فی ذلِکَ لَآیاتٍ لِقَومٍ یَتَفَکَّرونَ»[۱]

سه فراز در این آیه دیده می‌شود. قسمت اوّل اینکه از آیات الهی آن است که از خود شما برای شما همسرانی را آفرید. این از آیت‌های خدا است. چرا؟ «لِتَسکُنوا إِلَیها» برای اینکه به آرامش برسید و با مسأله زوجیّت و همسری آرامشی در زندگی شما فراهم شود. فراز دوم این است که «وَ جَعَلَ بَینَکُم مَوَدَّهً وَ رَحمَهً» خداوند در خانواده‌ای که تشکیل می‌شود -که با دو نفر آغاز می‌شود- مودّت و رحمت را بین شما قرار می‌دهد و قسمت سوم «إِنَّ فی ذلِکَ لَآیاتٍ لِقَومٍ یَتَفَکَّرونَ» در این ازدواج و در این همسر بودن و زوجیّت و همچنین مودّت و رحمتی که خداوند در خانواده قرار می‌دهد آیاتی است که تنها برای کسانی است که اهل اندیشه و تفکّر باشند و کلام خدا را مورد دقّت قرار دهند و در آن تدبّر کنند.
اگر در خانواده محبت. و آرامش. و آموزش دینی و تغذیه مناسبی نباشد ، کینه دشمنی، فقر ، انزجار و دوری در خانواده جایگزین می شود ، کم کردن مشکلات خانواده باعث رشد و تعالی و نبودن مفسده در خانواده می شود.
نکته دیگر که خداوند برای هدایت ودوری از مفسده مطرح می شود ،شناخت خداوند وعبادت کردن می باشد::
وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ

و جن و انس را جز برای اینکه مرا بپرستند نیافریدیم؛. اگر مردم عبادت کردن و مسیر اللهی را فراموش کنند ، با خلآ هویتی روبرو می شوند، و فکر می کنند که در دنیا عبث آفریده شده اند، بنابر این هر کاری را که با افراط و تفریط انجام دهد را فکر می کند که درست بوده و معیاری برای سنجش اعمال خود ندارد. حال به بررسی چند آیه می پردازیم که ما را با فساد. و مفسده آشنا می کنند::
الف– آیه ۲۷ بقره::
الف– پیمان شکنان الهی در جامعه فساد. ایجاد. می کنندالَّذِینَ یَنْقُضُونَ عَهْدَ اللَّهِ مِنْ بَعْدِ مِیثَاقِهِ وَیَقْطَعُونَ مَا أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ یُوصَلَ وَیُفْسِدُونَ فِی الْأَرْضِ أُولَٰئِکَ هُمُ الْخَاسِرُونَ
۱–
ب– مردم. بی دین. در روی زمین فساد. می کنند
ظَهَرَ الْفَسَادُ فِی الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا کَسَبَتْ أَیْدِی النَّاسِ لِیُذِیقَهُمْ
در خشکی و دریا به سبب اعمال زشتی که مردم به دست خود مرتکب شدند، فساد و تباهی را ترویج می دهند.

ج– کافران مانع گسترش دین می شوند حتما فساد ایجاد. می کنند الَّذِینَ کَفَرُوا وَصَدُّوا عَنْ سَبِیلِ اللَّهِ زِدْنَاهُمْ عَذَابًا فَوْقَ الْعَذَابِ بِمَا کَانُوا یُفْسِدُونَ

آنان که کافر شدند، و مردم را از راه خدا بازداشتند، به سبب فسادی که همواره مرتکب می شدند، عذابی بر عذابشان می افزاییم.

چ– پادشاهان ( حکومت استبدادی ) ا در زمین فساد ایجاد. می کنند ، قَالَتْ إِنَّ الْمُلُوکَ إِذَا دَخَلُوا قَرْیَهً أَفْسَدُوهَا
گفت: همانا پادشاهان هنگامی که [با ابزار، ادوات جنگی و سپاهی رزمی] وارد شهری می شوند، آن را تباه و فساد می کنند

ح– دوری از خدا و پیامبر باعث مفسده می شود،فَهَلْ عَسَیْتُمْ إِنْ تَوَلَّیْتُمْ أَنْ تُفْسِدُوا فِی الْأَرْضِ وَتُقَطِّعُوا أَرْحَامَکُمْ

پس اگر [از خدا و پیامبر] روی گردان شوید آیا از شما جز این انتظار می رود که در زمین فساد کنید و [بر سر مال و منال دنیا] قطع رحم نمایید؟

خ– مستکبران چون از اوامر الهی دوری می کنند مفسده ایجاد می کنند ،،وَإِذَا تَوَلَّىٰ سَعَىٰ فِی الْأَرْضِ لِیُفْسِدَ فِیهَا وَیُهْلِکَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ وَاللَّهُ لَا یُحِبُّ الْفَسَادَ

و هنگامی که [چنین دشمن سرسختی] قدرت و حکومتی یابد، می کوشد که در زمین فساد و تباهی به بار آورد،
در نتیجه. اگر به مسایل بالا که در قرآن مطرح شده توجه نکنیم ،باید منتظر گسترش فساد و تباهی در اجتماع و جامعه باشیم.
غلام عباس علی پور