بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِیمِ
_______________________________
✍️ نگارنده: سیدقنبر یوسفیانی
دانش‌آموخته علم سیاست و روابط بین‌الملل
فرزند خوزستان _ شهر علم و ادب، بهبهان (بیدبلند)
________________________________
*«کارمندان نفت؛ رهاشدگانی در طوفان بی‌عدالتی و بی‌تدبیری»*
توجه؛
«این دل نوشته؛ به درخواست مکرر جمع کثیری از همکاران عزیز شاغل درشرکت های نفت وگاز به قلم نثر در آمده است امید آن است که تاثیر گذار باشد و این قلم ناتوان بتواند راهگشای مشکلات ودردهای این کارکنان خدوم وزحمت کش باشد.»

مقدمه

در دل گرمای سوزان جنوب، در سرمای استخوان‌سوز سکوهای دریایی، در مه و رطوبت ۱۰۰درصدی، مردانی ایستاده‌اند که نه فقط نفت، بلکه جان، جوانی، و امیدشان را استخراج کرده‌اند. اما آنچه در قبال این فداکاری نصیبشان شده، نه رفاه، نه احترام، بلکه سقفی ظالمانه بر حقوق، بی‌توجهی به ماده ۱۰، و مالیات‌هایی است که گویی مجازات خدمت‌اند. اینان نه کارمندان، بلکه سربازان بی‌سلاحی‌اند که در میدان بی‌عدالتی، بی‌پناه مانده‌اند.

رنج‌هایی که دیده نمی‌شوند، اما استخوان می‌سایند؛

نبود مقررات اداری و استخدامی کارآمد و به‌روز، نخستین زخم این پیکر است. ساختار اداری وزارت نفت، همچنان درگیر آیین‌نامه‌هایی است که نه با واقعیت‌های امروز همخوانی دارد و نه با نیازهای پرسنل عملیاتی. نبود نظام‌نامه‌ای شفاف، پویا و متناسب با شرایط سخت کاری، موجب شده حقوق و مزایا، ارتقاء و امنیت شغلی کارکنان در هاله‌ای از ابهام باقی بماند. این خلأ، نه فقط بی‌تدبیری، بلکه بی‌عدالتی ساختاری است.

شایسته‌سالاری گمشده، زخمی دیگر است.
میزها و سمت‌ها نه به اهلش، بلکه به وابستگان، سهم‌خواهان، و موج‌سواران واگذار می‌شود. مدیرانی بی‌تجربه، بی‌تدبیر، و بی‌درک از میدان، بر سرنوشت متخصصان مسلط شده‌اند. انتخاب افراد کوته‌فکر، غیرمتخصص، و وابسته به ذی‌نفوذان، نه تنها بهره‌وری را کاهش داده، بلکه انگیزه و تعلق خاطر نیروهای مؤمن، باتجربه و کاربلد را نیز نابود کرده است. نفت، قربانی سیاست‌بازی و سهم‌خواهی شده است.

سقف حقوق، خفه‌کننده انگیزه‌هاست. اضافه‌کاری‌ها، مأموریت‌ها، و تلاش‌های شبانه‌روزی، در نهایت با یک سقف حقوقی بی‌رحمانه محدود می‌شود؛ گویی ارزش جان و جوانی قابل محاسبه نیست. ماده ۱۰، قانونی که می‌توانست مرهمی باشد بر زخم‌های معیشتی، سال‌هاست در کشوی بی‌توجهی خاک می‌خورد. اجرای آن نه لطف، بلکه حق قانونی کارمند است. اعمال سقف حقوق برای کارمندان نفت، آن هم در شرایطی که افزایشات پایه حقوق طی سالیان متوالی، طبق قوانین عمومی کشور و با تأیید نهادهای رسمی صورت گرفته، ظلمی مضاعف است. این افزایشات، حاصل سال‌ها خدمت، از دست رفتن جوانی، قدرت، بینایی، و موهای سیاه کارمندانی است که در سخت‌ترین شرایط، بی‌ادعا ایستاده‌اند.

دلزدگی و بی‌دلبستگی، نتیجه طبیعی این بی‌توجهی‌هاست.
وقتی رفاه، درمان، و حتی حقوق ماهانه با تأخیر یا نقصان پرداخت می‌شود، چگونه می‌توان انتظار انگیزه و تعلق داشت؟ کارمند نفت نه با کار، بلکه با حواشی آن خسته می‌شود.
نفوذ بیرونی و سهم‌خواهی نمایندگان نیز مزید بر علت شده است. وزارت نفت، به جای آن‌که مأمن تخصص باشد، به میدان نفوذ و سهم‌خواهی تبدیل شده؛ جایی که عوام بیرون از فضا، برای میز و منصب تصمیم می‌گیرند. این نفوذ، ریشه‌ی ناکارآمدی است.

مالیات‌های نامتعارف، بر زخم معیشت نمک می‌پاشد.
کارمندی که فرزند دانشجوی بیکار دارد، با گرانی و بی‌ثباتی زندگی می‌جنگد، و در نهایت با مالیاتی مواجه می‌شود که نه با درآمدش تناسب دارد و نه با انصاف.
نبود امکانات درمانی و پزشکی مناسب در مناطق عملیاتی نیز جان کارمندان را تهدید می‌کند. درمانگاه‌ها فرسوده‌اند، داروها ناکافی‌اند، و خدمات پزشکی در حد اضطرار هم نیست. کارمندی که در دکل دچار حادثه می‌شود، باید کیلومترها طی کند تا شاید درمان شود. این بی‌توجهی، نه فقط بی‌رحمانه، بلکه غیرانسانی است.از طرفی قانون بازنشستگی به ازای ۶۰سال سن وکارکرد مفید کارکنان تعلق می گیرد،که طبق این قانون کارکردکامل کارکنان نفت از ۴۲سال خدمت فراتر می رود،و این درصورتی است که در زمان بازنشستگی فقط ۳۰سال مطابق با قانون کشوری پاداش و سنوات اخر خدمت برای کارمند نفت محاسبه میگرد که به تعبیری می توان گفت کارمند نگون بخت؛از آنجا رانده واز این جا مانده می باشد.

کار در نفت، سخت است؛ اما آنچه خستگی مفرط می‌آورد، نه گرمای دکل و سرمای سکوها و یا هجوم مواد سرطان زای شیمایی پتروشیمی ها به جان خسته این کارکنان و یا بیابانهای بی آب وعلف و خشک با گرمای سوزان جنوب مناطق عملیاتی نفتی هاست، بلکه بی‌عدالتی‌های اداری، بی‌توجهی‌های مدیریتی، و احساس رهاشدگی در ساختاری است که کارمند را نه می‌بیند، نه می‌شنود، نه باور دارد. این خستگی، خستگی روح است؛ و روح که خسته شود، جسم دیگر تاب نمی‌آورد.

راهکارهایی برای بازگرداندن امید و کرامت کارکنان نفتی وجود دارد که می توان با اجرای درست واصولی آنان طبق موازین ومقررات دولتی، برقه امید را در جان این پرسنل زحمت کش دوباره روشن کرد، که عبارتند از؛

⬅️ بازنگری فوری در سقف حقوق”، اجرای کامل و شفاف ماده ۱۰”، تدوین نظام شایسته‌سالاری واقعی”، توسعه زیرساخت‌های درمانی در مناطق عملیاتی”، اصلاح نظام مالیاتی کارکنان نفت”، ممانعت از نفوذ سهم‌خواهان و موج‌سواران”، ایجاد نظام تشویقی واقعی”، و تدوین مقررات اداری و استخدامی به‌روز و متناسب با واقعیت‌های کاری و اقلیمی”.

*نتیجه گیری*
ما ترحم نمی‌خواهیم؛ ما اصلاح می‌خواهیم. ما نمی‌خواهیم دیده شویم از سر دلسوزی؛ بلکه می‌خواهیم دیده شویم از سر شایستگی”. کارمندان نفت و گاز، ستون‌های بی‌صدای اقتصاد کشورند. اگر این ستون‌ها فرو بریزند، نه فقط صنعت، بلکه اعتماد و امید نیز فرو خواهد ریخت. آرزو داریم روزی برسد که فرزندان این کارکنان، نه با شرمندگی بیکاری، بلکه با افتخار از پدرانی یاد کنند که در سخت‌ترین شرایط، برای کشوری کار کردند که قدرشان را دانست. روزی که نفت، نه فقط منبع درآمد، بلکه نماد عدالت و کرامت انسانی باشد.

باید مسئولین وزارت نفت و دولت، دست در دست هم، مجدانه موارد اعلامی را اصلاح و برطرف نمایند تا هم امید و دلگرمی را برای کارمندانی که در صنعتی مهم، که می‌توان آن را پاشنه آشیل اقتصاد کشور دانست، به ارمغان آورند؛ و هم از سرخوردگی و بی‌انگیزگی کارکنان نفتی و گازی در امورات و مأموریت‌های محوله کاری جلوگیری شود. تا خدای ناکرده این صنعت پویا و تحریم‌شکن، به سرنوشت بورس و دیگر ساختارهای ناکام دچار نگردد.

۲۰ آبان ۱۴۰۴ – خوزستان، اهواز