مصطفی بوعذار، نویسنده، شاعر، پژوهشگر هنرهای دینی، فعال عرصه هنرهای نمایشی و منتقد
فعالیتهای فرهنگی و هنری، با انتقاد صریح از عملکرد مدیریت کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان خوزستان، خواستار پاسخگویی شفاف درباره نحوه مدیریت منابع، توزیع امکانات، کیفیت برنامهها، استعدادیابی و میزان حضور کانون در مناطق محروم و رویدادهای مهم فرهنگی استان شد.
بوعذار در گفتوگو با خبرنگار جهان اخبار اظهار کرد: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان خوزستان برای ادامه مسیر خود بیش از آمارسازی و گزارشهای تبلیغاتی، به مدیریت علمی، شفافیت، شایستهسالاری، پاسخگویی و عدالت فرهنگی نیاز دارد.
وی افزود: نمیتوان با افزایش تعداد برنامهها و انتشار گزارشهای متعدد، ضعفهای مدیریتی را پنهان کرد. پرسش اصلی این است که این برنامهها چه میزان اثر تربیتی داشتهاند؟ چند استعداد جدید شناسایی شدهاند؟ سهم کودکان مناطق محروم از امکانات کانون چقدر بوده و خانوادهها چه میزان از عملکرد این مجموعه رضایت دارند؟
«آمارهای پرشمار، پاسخگوی مطالبات فرهنگی نیست»
این پژوهشگر هنرهای دینی با تأکید بر اینکه «آمار جای کیفیت را نمیگیرد»، گفت: در مدیریت فرهنگی صرفاً تعداد برنامهها ملاک موفقیت نیست؛ باید مشخص شود این برنامهها چه خروجی و اثر ماندگاری داشتهاند.
وی ادامه داد: اگر یک مجموعه فرهنگی دهها برنامه برگزار کند، اما در نهایت کودک و نوجوان مستعدی در مناطق محروم به دلیل نبود مربی، امکانات یا برنامه مناسب شناسایی نشود، نمیتوان صرفاً با ارائه آمار عملکرد، از موفقیت سخن گفت.
بوعذار تصریح کرد: گزارش عملکرد باید برای مردم و مدیران بالادستی قابل ارزیابی باشد، نه اینکه صرفاً به فهرستی از برنامهها و تصاویر تبلیغاتی محدود شود.
«عدالت فرهنگی در کانون خوزستان کجاست؟»
مدیر انجمن ادبی خوزخندان یکی از جدیترین مطالبات را اجرای واقعی عدالت فرهنگی دانست و اظهار کرد: سؤال روشن این است که آیا امکانات کانون به شکل عادلانه میان شهرستانها و مناطق مختلف خوزستان توزیع میشود؟
وی افزود: کودکی که در یک منطقه برخوردار زندگی میکند نباید چندین برابر کودکی که در مناطق محروم و دورافتاده استان است، از امکانات فرهنگی و هنری بهرهمند شود.
بوعذار تأکید کرد: منابع فرهنگی باید بر اساس نیاز و محرومیت توزیع شوند، نه بر اساس روابط، سفارشها، ملاحظات سلیقهای یا تمرکزگرایی.
وی گفت: اگر مدیری مدعی عدالت فرهنگی است، باید بتواند بهصورت شفاف اعلام کند چه میزان از امکانات، برنامهها و اعتبارات به مناطق محروم اختصاص یافته و بر اساس چه شاخصی این توزیع صورت گرفته است.
«چرا کانون در چذابه حضور مؤثر نداشت؟»
بوعذار با اشاره به ظرفیت عظیم فرهنگی اربعین در خوزستان گفت: کانون پرورش فکری خوزستان در سالهای گذشته با تماشاخانه سیار در پایانه مرزی چذابه برای کودکان و نوجوانان زائر برنامه اجرا میکرد، اما امسال حضور مشخص و موکب فرهنگی مستقلی از سوی کانون در این پایانه مشاهده نشد.
وی افزود: اربعین برای خوزستان صرفاً یک رویداد مذهبی نیست؛ یک ظرفیت عظیم فرهنگی، اجتماعی و تربیتی است که میلیونها زائر و خانواده را درگیر میکند. سؤال اینجاست که چرا نهادی با مأموریت مستقیم فرهنگی و تربیتی کودکان و نوجوانان، در چنین عرصهای حضور پررنگ و متناسبی ندارد؟
این فعال فرهنگی ادامه داد: کانون باید توضیح دهد برای کودکان و نوجوانان زائر در پایانه مرزی چذابه و سایر مسیرهای اربعین چه برنامه مشخصی داشته است.
«غیبت در نمایشگاه دستاوردهای دولت !»
بوعذار با انتقاد از غیبت کانون در نمایشگاه دستاوردهای دولت در خوزستان اظهار کرد: در شرایطی که دستگاههای مختلف استان تلاش کردند بخشی از ظرفیتها و دستاوردهای خود را در معرض دید مردم قرار دهند، انتظار میرفت کانون نیز با استفاده از ظرفیتهای موجود خود حضور فعالتری داشته باشد.
وی گفت: حتی برنامههای ساده و کمهزینهای مانند ایستگاه نقاشی، فعالیتهای تعاملی کودک و نوجوان و برنامههای فرهنگی میتوانست حضور کانون را در این نمایشگاه معنادار کند.
بوعذار افزود: وقتی یک مجموعه فرهنگی حتی از معرفی ظرفیتهای اولیه خود در چنین رویدادی غافل میشود، باید درباره اولویتهای مدیریتی آن پرسش کرد.
«استعدادهای خوزستان قربانی کمکاری مدیریتی نشوند»
این شاعر برگزیده خوزستانی با اشاره به مأموریت اصلی کانون گفت: کانون باید کارخانه تولید آمار نباشد؛ باید کارخانه کشف استعداد باشد.
وی افزود: خوزستان مملو از کودکان و نوجوانان بااستعداد در حوزههای ادبی، هنری، نمایشی، موسیقی، قصهگویی و سایر عرصههای خلاقانه است. اگر این استعدادها به دلیل ضعف برنامهریزی، کمبود امکانات یا تمرکز امکانات در چند نقطه خاص دیده نشوند، مسئولیت آن متوجه مدیران و متولیان فرهنگی است.
بوعذار تصریح کرد: مدیری که نتواند استعدادهای تازه را شناسایی کند، نمیتواند صرفاً با ارائه فهرست برنامهها مدعی تحقق مأموریت اصلی کانون باشد.
«دستاوردسازی به جای استعدادپروری؟»
وی همچنین نسبت به نحوه معرفی برخی دستاوردهای کانون انتقاد کرد و گفت: باید میان «دستاورد واقعی تربیتی» و «دستاوردسازی تبلیغاتی» تفاوت قائل شد.
بوعذار افزود: اگر فردی پیش از ورود به فرآیندهای آموزشی و تربیتی کانون، مسیر حرفهای خود را طی کرده باشد، نمیتوان تمام موفقیت او را محصول فرآیند تربیتی کانون معرفی کرد. دستاورد واقعی زمانی است که کودک و نوجوانی از اعضای همین مجموعه، در مسیر فعالیتهای کانون رشد کند و بعدها به نویسنده، شاعر، هنرمند، پژوهشگر یا فعال فرهنگی تبدیل شود.
وی تأکید کرد: کانون باید درباره تعداد استعدادهایی که در سالهای اخیر از دل مراکز آن شناسایی و به شکل حرفهای هدایت شدهاند، گزارش روشن و قابل ارزیابی ارائه کند.
«مدیریت فرهنگی با نقدگریزی سازگار نیست»
بوعذار گفت: مدیریت فرهنگی با نقدگریزی، عدم پاسخگویی و بیتوجهی به دیدگاههای کارشناسی سازگار نیست. مدیر یک مجموعه فرهنگی باید ظرفیت شنیدن نقد و گفتوگو با هنرمندان، مربیان، کارشناسان و فعالان فرهنگی را داشته باشد.
وی افزود: نقد عملکرد یک مدیر به معنای تخریب یک سازمان نیست. اتفاقاً نهادهای فرهنگی زمانی میتوانند رشد کنند که عملکردشان در معرض پرسش، نقد و ارزیابی قرار گیرد.
«مطالبه روشن؛ پاسخگویی و اصلاح مسیر»
این فعال فرهنگی در پایان گفت: مطالبه امروز جامعه فرهنگی خوزستان روشن است؛ کانون باید از آمارمحوری و فعالیتهای نمایشی فاصله بگیرد و به مأموریت اصلی خود، یعنی پرورش فکری، استعدادیابی، آموزش و ایجاد فرصتهای برابر فرهنگی برای کودکان و نوجوانان بازگردد.
بوعذار تأکید کرد: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان سرمایهای مهم برای آینده فرهنگی استان است و نباید قربانی مدیریتهای سلیقهای، تمرکزگرایی یا تصمیمهایی شود که فاصله میان مناطق برخوردار و محروم را بیشتر میکند.
وی خاطرنشان کرد: هر کودکی که به دلیل تبعیض، کمبود امکانات یا ضعف برنامهریزی از فرصت شکوفایی استعدادش محروم شود، یک فرصت ازدسترفته برای آینده فرهنگ و هنر خوزستان است.
اکنون انتظار جامعه فرهنگی این است که مدیران مربوطه به این نقدها پاسخ دهند و عملکرد کانون در حوزه عدالت فرهنگی، استعدادیابی، توزیع امکانات و حضور در رویدادهای مهم فرهنگی استان را شفاف و قابل ارزیابی کنند.