یادداشت خبرنگار
وقتی شهرداری برای بنای در حال ریزش خود چارهای نمیکند، چگونه مدعی رفع خطر از خانههای مردم است؟
شهرداری شوشتر در تازهترین گزارش خود از بازدید میدانی رئیس شورای شهر در ناحیه ۲ شهری خبر داده و از تأکید بر «تبدیل مطالبات شهروندان به اقدامات عملی و نتیجهمحور» سخن گفته است. گزارشی که در ظاهر امر، تصویری از پویایی مدیریت شهری و پیگیری مسائل عمرانی، ایمنی و خدماتی را به مخاطب ارائه میدهد و نشان میدهد که مسئولان شهری، دستکم در قامت رسانهای، دغدغه مشکلات مردم را دارند. اما پرسش اساسی اینجاست که اینگونه گزارشها تا چه اندازه با واقعیتهای میدانی شهر شوشتر همخوانی دارند و آیا صرف بازدید، عکسبرداری و تأکید لفظی بر «تسریع در اجرا»، معضلات ریشهدار بافت فرسوده و ساختمانهای خطرناک رابرطرف میکند؟ آیا شهروندی که هر روز از کنار بنایی در حال ریزش عبور میکند، با خواندن این گزارشها احساس امنیت میکند؟
در جای جای شوشتر، از بافت قدیم و کهن این شهر تاریخی تا حاشیهها و برخی مناطق شهری، خانههای مخروبه و قدیمی متعددی وجود دارند که هر لحظه احتمال ریزش آنها میرود و جان ساکنان و رهگذران را تهدید میکند. این معضل، نه یک ادعا و گمانهزنی رسانهای، بلکه واقعیتی ملموس و تلخ است که بارها در گزارشهای خبری روزنامههای محلی و سراسری بازتاب یافته و حتی در گفتوگو با اهالی همین محلات، به مطالبهای عمومی و بهحق تبدیل شده است.
نمونه بارز و تأملبرانگیز این بیتوجهی، ساختمان قدیمی و در حال ریزشی است که روزگاری محل اجرائیات شهرداری بوده و اکنون در پارک شهید خدری، دقیقاً روبهروی ساختمان شهرداری و دیواربهدیوار کلانتری ۱۱ قرار دارد. بنایی که ترکهای فراوان، عمیق و خطرناک آن، هر بینندهای را به وحشت میاندازد و از قضا، بارها و بارها موضوع گزارشهای انتقادی رسانهها بوده است. اما در کمال تأسف، دریغ از یک پیگیری ساده و جدی از سوی شهرداری و شورای شهر برای رفع خطر از این ساختمان پرخطر؛ ساختمانی که نه در نقطهای دورافتاده، بلکه در قلب شهر و درست در جوار مجموعه مدیریت شهری قرار گرفته است.
اکنون این پرسش جدی، منطقی و کاملاً بهجا مطرح میشود که چگونه مدیریت شهری میتواند برای رفع خطر از منازل و ساختمانهای سایر شهروندان در ناحیه ۲ اقدام کند، در حالی که خود، مالک یا متولی ساختمانی خطرناک و در حال ریزش در قلب شهر است و هیچ اقدام مؤثری برای ایمنسازی یا تخریب آن انجام نمیدهد؟ آیا این تناقض آشکار، نشان از ضعف در مدیریت درونی، عدم هماهنگی میان واحدهای شهرداری و یا شاید کمتوجهی به وظایف قانونی و انسانی خود ندارد؟
مردم شوشتر به درستی و بهحق، انتظار دارند که مدیریت شهری، پیش از آنکه به فکر رفع خطر از خانههای دیگران باشد، نخست به وظیفه قانونی و انسانی خود در قبال ساختمانهای در خطر ریزش متعلق به شهرداری عمل کند و الگویی عملی برای سایر مالکان باشد. زیرا اعتماد عمومی زمانی جلب میشود که مسئولان، خود پیشگام عمل به قانون، مسئولیتپذیری و شفافیت باشند، نه اینکه با انتشار گزارشهای رسانهای، تصویری از پیگیری و دغدغهمندی به نمایش بگذارند و در عمل، از زیر بار مسئولیتی که بر دوش دارند، شانه خالی کنند.
بیشک اگرشهرداری و شورای شهر شوشتر بهراستی دغدغه ایمنی شهروندان را دارند، باید در نخستین گام، دستور تخریب یا ایمنسازی فوری ساختمان قدیمی اجرائیات در پارک شهید خدری را صادر کنند و نتیجه آن را بهصورت شفاف و مستند به اطلاع عموم برسانند.درادامه نیز لازم است باتشکیل کارگروهی تخصصی شناسایی و رفع خطر از تمامی بناهای فرسوده و در معرض ریزش در بافت قدیم و سایر مناطق را در دستور کار قرار دهند، برای مالکان متخلف ضمانت اجرایی تعریف کنند و گزارش پیشرفت کار را بهطور مستمر و شفاف منتشر کنند تا مردم بدانند وعدهها به کجا رسیده است.
در پایان به باور نگارنده، روزنامهنگاری انتقادی نه دشمنی با مدیران، بلکه وظیفهای حرفهای، اخلاقی و مدنی برای پاسداشت حقوق شهروندان، ارتقای ایمنی عمومی و بهبود کیفیت زندگی در شهر است.انتظارمیرودمسئولان شهری شوشتر این یادداشت را نه بهعنوان تخریب، بلکه بهعنوان آینهای صادق برای بازنگری در عملکرد خود بپذیرند و با اقدام عملی به وعدههای خود جامه عمل بپوشانند. پرسش پایانی این است: اگر شهرداری برای ساختمان در حال ریزش خود درست روبهروی دفترش چارهای نمیکند، چگونه میخواهد برای خانههای فرسوده مردم در بافت قدیم و حاشیهها رفع خطر کند؟ توپ در زمین شهرداری است و افکار عمومی، منتظر پاسخ عملی، نه گزارشهای رسانهای است.
🖋عبدالحمید گلافشان