ناامنی در مدارس شهری و روستایی به ویژه سرقت کابل های برق، کولرهای اسپیلت،شیرآلات و عدم وجود تجهیزات حفاظتی مانند دوربین و دزدگیر، به یک معضل جدی برای مدیران وسرایداران مدارس تبدیل شده است.
این مشکل ناشی از عوامل مختلفی از جمله گرانی تجهیزات، ضعف نیروهای انتظامی در گشت زنی و حفاظت از مدارس، و نبود برنامه ریزی مناسب برای تأمین امنیت است.
در این گزارش، به بررسی علل، نظرات ذینفعان (مدیران، سرایداران و نیروهای انتظامی) و ارائه راهکارهای عملی پرداخته می شود.
علل اصلی ناامنی مدارس
اخیرا حدود یکی دوسال است آموزش وپرورش دربرخی مدارس به ویژه مناطق شهری ،سالن های ورزشی وزمین های چمن مدارس را درساعات تعطیلی به اشخاص وشرکت ها اجاره می دهند.
اگرچه این اقدام باهدف درآمدزایی برای مدرسه انجام می شود اما به دلیل ضعف نظارت وعدم تامین امنیت کافی خطرات جدیدی ازجمله سرقت تجهیزات،تخریب اموال و ورود افراد غیرمجاز رابه دنبال داشته که ازجمله می توان به مشکلات زیر اشاره نمود:
️افزایش خطر سرقت تجهیزات:
با تردد افراد مختلف امکان سرقت کولرهای اسپیلت ،کابل های برق،شیر آلات ،وسایل ورزشی وکامپیوترها افزایش می یابد.
برخی مستأجران پس ازاستفاده ،درها وپنجره ها را محکم نمی بندند که موجب نفوذ سارقان می شود.
️ورود افراد غیرمجاز وآسیب به اموال مدرسه:
برخی ازمراجعه کنندگان فاقد سابقه مشخص هستند وممکن است ازفضای مدرسه برای فعالیت های غیرقانونی استفاده کنند.
دربرخی موارد زمین چمن وسالن ورزشی پس ازاستفاده تخریب شده وهزینه تعمیر بردوش مدرسه می افتد.
️ضعف نظارت سرایداران:
سرایداران معمولا درساعات غیر اداری حضور ندارند وکنترل ورود وخروج افراد دشوار است.واین موضوع امنیت مدرسه را کاهش می دهد.
️ کمبود تجهیزات ایمنی:
– بسیاری از مدارس، به ویژه در مناطق روستایی و حاشیه شهرها، فاقد دوربین مداربسته، دزدگیر و حصارهای محکم هستند.
– هزینه بالای نصب و نگهداری سیستم های امنیتی باعث شده مدارس کمبود بودجه داشته باشند.
️ ضعف حضور نیروهای انتظامی:
– گشت زنی نامناسب در اطراف مدارس به خصوص در ساعات غیرکاری (شبها و تعطیلات) باعث افزایش سرقت ها شده است.
– برخی مدارس در مناطق کمتر توسعه یافته فاقد پاسگاه یا نگهبان رسمی هستند.
️فقدان سرایداران آموزش دیده و مجهز:
– برخی سرایداران مدارس مسلح نیستند یا آموزشهای لازم برای مقابله با سارقین را ندیده اند.
. برخی سرایداران گاها شب هادرمدرسه حضورندارند. وسارقین ازاین مسئله کاملا اطلاع دارند.
️افزایش قیمت فلزات و تجهیزات برقی:
– سارقان به دلیل ارزش بالای مس و قطعات کولرهای اسپیلت، مدارس را هدف قرار می دهند.
نظرات ذینفعان
مدیران مدارس
– مشکلات مالی:
بودجه مدارس برای خرید تجهیزات امنیتی کافی نیست و نیاز به حمایت آموزش و پرورش و خیرین دارد.
– عدم همکاری پلیس:
در برخی موارد، حتی پس از گزارش سرقت، پیگیری موثری از سوی نیروی انتظامی انجام نمی شود.
️ سرایداران مدارس
– نداشتن امکانات:
بسیاری از سرایداران می گویند که حتی چراغ قوه یا وسایل ارتباطی مناسب برای گزارش سریع سرقت ها را ندارند.
– ترس از درگیری با سارقان:
برخی سرایداران از مواجهه با سارقان مسلح هراس دارند و پلیس به موقع پاسخگو نیست.
️ نیروهای انتظامی
– کمبود نیرو:
تعداد محدود نیروی پلیس باعث شده نتوانند گشت زنی مناسبی در اطراف مدارس داشته باشند.
– پیشنهاد راهکارهای جایگزین:
پیشنهاد می کنند مدارس از سیستم های هشدار خودکار و مشارکت مردم محله برای گزارش سرقت ها استفاده کنند.
راهکارهای عملی برای افزایش امنیت مدارس
راهکارهای فوری
– نصب دوربین های ارزان قیمت و دزدگیر:
استفاده از دوربین های بدون نیاز به سیم کشی (بی سیم) و دزدگیرهای ساده برای مدارس کم برخوردار.
– افزایش گشت های شبانه روزی پلیس:
هماهنگی با نیروی انتظامی برای گشت زنی منظم در اطراف مدارس پرخطر.
– استفاده از دکل های نوری موقت:
نصب نورافکن در مدارسی که روشنایی کافی ندارند تا از پنهان شدن سارقان جلوگیری شود.
️ راهکارهای میان مدت
– تشکیل تیم های مردمی محافظت از مدارس:
مشارکت اولیا و ساکنان محله برای گشت زنی و گزارش فعالیتهای مشکوک.
– آموزش سرایداران:
برگزاری دوره های دفاع شخصی و نحوه برخورد با سارقان برای سرایداران.
– استفاده از فنسهای فلزی و قفل های ضدسرقت:
. نصب حصارهای بلندتر و قفل های محکم برای درب و پنجره ها.
تأمین بودجه دولتی برای ایمن سازی مدارس:
اختصاص بودجه ویژه از سوی آموزش و پرورش یا استانداریها وشرکت ها وصنایع برای تجهیز مدارس به سیستم های امنیتی.
– راه اندازی پلیس مدرسه (یگان حفاظت مدارس):
ایجاد واحدهای ویژه پلیس برای محافظت از مدارس در مناطق پرخطرباهمکاری نیروی انتظامی وآموزش وپرورش .
️استفاده از فناوری های نوین:
نصب سنسورهای حرکتی و اتصال سیستم های امنیتی مدارس به مراکز پلیس برای واکنش سریع.
نتیجه گیری:
ناامنی مدارس و سرقت تجهیزات آنها ناشی از ترکیبی از عوامل اقتصادی، کمبود نیروی انتظامی و ضعف سیستم های حفاظتی است.
برای برطرف کردن این مشکل، نیاز به همکاری بین مدیران مدارس، نیروهای انتظامی،آموزش وپرورش و جامعه محلی است.
راهکارهای کوتاه مدت مانند نصب دوربین ودزدگیر و افزایش گشت زنی پلیس می تواند تأثیر فوری داشته باشد، اما در بلندمدت، اختصاص بودجه دولتی و استفاده از فناوری های امنیتی ضروری است.
پیشنهاد نهایی:
– تشکیل کمیته امنیتی مدارس با حضور نمایندگان آموزش و پرورش، پلیس و انجمن اولیا و مربیان برای نظارت مستمر بر ایمنی مدارس.
– اجرای طرح مشارکت محلی به صورت پایلوت در برخی مناطق و تعمیم آن به سایر مدارس در صورت موفقیت.
با اجرای این راهکارها، می توان امیدوار بود که امنیت مدارس بهبود یافته و از سرقت های مکرر جلوگیری شود.
تهیه گزارش از: عبدالحمید گل افشان





